# Uprawnienia na wytwórnię mas bitumicznych: klasa I i dawne klasy

- Adres: https://atestero.pl/baza-wiedzy/uprawnienia-na-wytwornie-mas-bitumicznych
- Autor: Jędrzej Poliński (https://atestero.pl/autorzy/jedrzej-polinski)
- Opublikowano: 2026-11-03
- Aktualizacja: 2026-11-03
- Stan prawny sprawdzony: 2026-11-03
- Dla kogo: Dla operatorów wytwórni asfaltu, kierowników robót drogowych, specjalistów BHP i podwykonawców, którzy prowadzą mobilną wytwórnię na własnym placu.

## Krótka odpowiedź

Uprawnienia na wytwórnię mas bitumicznych to wpis do książki operatora z Łukasiewicz-WIT na zespoły maszyn do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych, w klasie I (zał. nr 1, gr. II lp. 1 rozporządzenia z 20 września 2001 r.). Dawne wpisy na mieszanki bitumiczne klas III, II i I są z nią równoważne. Rozporządzenie nie przewiduje terminu ważności wpisu.

Wytwórnia mas bitumicznych ma w przepisach inną nazwę niż w codziennej mowie. W załączniku do rozporządzenia o maszynach roboczych jest zespół maszyn do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych, a w § 17 zespół maszyn do otaczania i suszenia kruszywa. Poniżej: jaka klasa obowiązuje, co z dawnymi wpisami na mieszanki bitumiczne, jakie wymagania rozporządzenie stawia zespołowi (fundament, odpylanie, zasobnik, ogień) i którzy operatorzy na budowie drogi potrzebują własnych wpisów obok operatora wytwórni.

## Jakie uprawnienia na wytwórnię mas bitumicznych? Klasa I dla zespołu maszyn

Zespoły maszyn do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych są w grupie II załącznika nr 1 (maszyny do robót drogowych), na pozycji 1. Wykaz nie podaje jednostki charakteryzującej maszynę, więc nie ustala limitu mocy ani wydajności, a wpis „wszystkie” stoi w kolumnie klasy I. Każdy operator takiego zespołu potrzebuje wpisu w klasie I. Wydaje go Łukasiewicz-WIT po kursie i sprawdzianie przed komisją (§ 23 w brzmieniu z Dz.U. 2023 poz. 291 i § 26 ust. 1). Rozporządzenie nie rozróżnia wytwórni stacjonarnych i mobilnych.

Słów „wytwórnia”, „otaczarnia” i „masa asfaltowa” wykaz nie używa. W książce operatora stoi nazwa z wykazu, więc przy sprawdzaniu karty szukaj sformułowania o zespołach maszyn do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych. Pojęcie „masa bitumiczna” rozporządzenie stosuje w § 14 i § 18 przy liniach technologicznych i zbiornikach. Jak czytać książkę operatora przy innych maszynach, zebrano w poradniku o [uprawnieniach operatora maszyn budowlanych](https://atestero.pl/baza-wiedzy/uprawnienia-na-maszyny-budowlane).

Pozostałe maszyny drogowe z grupy II zestawia poradnik o [uprawnieniach na maszyny budowlane](https://atestero.pl/baza-wiedzy/uprawnienia-na-maszyny-budowlane), a rozkładanie mieszanki opisują [uprawnienia na układarkę asfaltu](https://atestero.pl/baza-wiedzy/uprawnienia-na-ukladarke-asfaltu).

### Karta kwalifikacji: operator zespołu maszyn do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych

| Karta kwalifikacji | Wytwórnia mas bitumicznych (asfaltowych) |
| --- | --- |
| Wymagany dokument | Świadectwo i wpis do książki operatora (karta plastikowa, wcześniej książeczka papierowa) |
| Kto wydaje | Łukasiewicz-WIT po sprawdzianie przed komisją |
| Podstawa prawna | § 23 i § 26, zał. nr 1 gr. II lp. 1 rozporządzenia MG z 20.09.2001 (Dz.U. 2020 poz. 1461) |
| Klasa | I, obejmuje wszystkie zespoły; wykaz nie podaje jednostki mocy ani wydajności |
| Dawne wpisy | Mieszanki bitumiczne klasy III, II i I równoważne z klasą I (§ 2 pkt 12 Dz.U. 2017 poz. 134) |
| Ważność | Brak terminu w rozporządzeniu; wpisy sprzed zmian zachowują moc |
| Co jeszcze | Orzeczenie lekarskie, szkolenie BHP, instruktaż stanowiskowy |

> **Stan prawny sprawdzony 2026-11-03.** Stan prawny na 3 listopada 2026 r. według tekstów w ELI: rozporządzenie MG z 20 września 2001 r. (t.j. Dz.U. 2018 poz. 583) ze zmianami z 2020 r. (Dz.U. 2020 poz. 1461, załącznik nr 1 od 28 listopada 2020 r.) i z 2023 r. (Dz.U. 2023 poz. 291), równoważność dawnych klas według § 2 rozporządzenia z 11 stycznia 2017 r. (Dz.U. 2017 poz. 134), rozporządzenie MI z 6 lutego 2003 r. (Dz.U. 2003 nr 47 poz. 401), rozporządzenie z 21 maja 2019 r. o kwalifikacjach UDT (Dz.U. 2019 poz. 1008) i Kodeks pracy (t.j. Dz.U. 2026 poz. 1245). Status wszystkich aktów sprawdzono w ELI 3 listopada 2026 r., nowszych zmian nie ma. Rozporządzenie nie definiuje zespołu maszyn do produkcji mieszanek, więc przy instalacji nietypowej klasyfikację ustala się z dokumentacji producenta, a przy wątpliwości pisemnie w Łukasiewicz-WIT.

## Dawny wpis na mieszanki bitumiczne klasy III, II albo I: czy jest ważny?

Tak. Rozporządzenie z 11 stycznia 2017 r. uznało, że świadectwa i wpisy na zespoły maszyn do produkcji mieszanek bitumicznych klasy III, II i I są równoważne ze świadectwem i wpisem na zespoły maszyn do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych klasy I (§ 2 pkt 12). Wszystkie trzy dawne klasy dają dziś ten sam zakres. Operator z klasą III sprzed 2017 r. obsługuje każdy zespół, tak jak operator z klasą I.

Zrównanie weszło w życie 1 kwietnia 2017 r. (§ 4). Wpisy sprzed późniejszych zmian zachowują moc także według § 27 rozporządzenia z 2001 r., § 4 rozporządzenia z 29 lipca 2020 r. i § 3 rozporządzenia z 8 lutego 2023 r. Dotyczy to również papierowych książeczek, w których figuruje dawna nazwa instytutu prowadzącego komisję.

### Nazwy w przepisach i w codziennej mowie

| Nazwa | Gdzie występuje | Co oznacza dla wpisu |
| --- | --- | --- |
| Zespoły maszyn do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych | Zał. nr 1 gr. II lp. 1 | Nazwa pozycji w książce operatora, klasa I |
| Zespoły maszyn do produkcji mieszanek bitumicznych | § 2 pkt 12 Dz.U. 2017 poz. 134 | Dawna nazwa, klasy III, II i I równoważne klasie I |
| Zespół maszyn do otaczania i suszenia kruszywa | § 17 rozporządzenia z 2001 r. | Opis wymagań dla zespołu; rozporządzenie nie utożsamia go wprost z lp. 1 |
| Masa bitumiczna | § 14 i § 18 | Materiał w liniach technologicznych i zbiornikach maszyn |
| Wytwórnia, otaczarnia | Brak w rozporządzeniu | Nazwa potoczna; w karcie szukaj pozycji z wykazu |

## Fundament, odpylanie, zasobnik, ogień: wymagania dla zespołu (§ 17, § 18, § 14)

Zespół maszyn do otaczania i suszenia kruszywa instaluje się na stabilnym fundamencie i wyposaża w instalację przeciwporażeniową oraz urządzenia odpylające (§ 17 ust. 1). Podczas pracy niedopuszczalne jest przebywanie lub przechodzenie pod zasobnikiem (ust. 2). Niedopuszczalne jest też uruchamianie zespołu bez upewnienia się, że obsługa zajęła wyznaczone stanowiska robocze (ust. 3). Rozporządzenie nie mówi wprost, że zespół z § 17 to ta sama maszyna co zespół z lp. 1 wykazu. Otaczanie i suszenie kruszywa to etapy produkcji mieszanki mineralno-asfaltowej, więc przepis jest najbliższym wymaganiem dla wytwórni, ale granicę jego stosowania ustala się z dokumentacją techniczno-ruchową zespołu.

Stosowanie ognia otwartego przy podgrzewaniu masy bitumicznej będącej w zbiornikach lub cysternach maszyn roboczych jest niedopuszczalne (§ 18). Montaż i usytuowanie linii technologicznych do transportu masy bitumicznej prowadzi się w sposób zapewniający bezpieczeństwo pracowników i właściwe funkcjonowanie linii (§ 14 ust. 1), a demontaż lub przedłużanie takiej linii wykonuje się po zredukowaniu ciśnienia roboczego w urządzeniu podającym (ust. 2). Przy współpracy maszyn z liniami technologicznymi do produkcji zapraw betonowych lub kruszywa stosuje się zasady z instrukcji obsługi tych linii (§ 3 ust. 2 pkt 2).

Ogólne zakazy też obejmują zespół: obsługiwanie maszyn bez wymaganych urządzeń zabezpieczających lub sygnalizacyjnych, naprawy i konserwacja maszyny w ruchu oraz czyszczenie powierzchni benzyną etylizowaną lub rozpuszczalnikami, których pary tworzą z powietrzem mieszaniny palne lub wybuchowe (§ 2 ust. 1 pkt 1, 3 i 4). W przerwach i po zakończeniu pracy maszynę zabezpiecza się przed uruchomieniem przez osoby nieupoważnione (§ 5). Podgrzewanie masy w kotłach przy robotach dekarskich i izolacyjnych reguluje osobny rozdział 17 rozporządzenia o robotach budowlanych (§ 237 i § 238), który dotyczy kotłów, beczek i mieszania asfaltu z benzyną.

## Kto na budowie drogi potrzebuje własnych wpisów obok operatora wytwórni

Wpis na zespół maszyn do produkcji mieszanek nie obejmuje maszyn, które masę układają, zagęszczają i frezują. Przypisy do grupy II wykazu wyłączają tylko walce doczepne i odsyłają pilarki do rozporządzenia leśnego, a pozycji grupy II między sobą nie łączą. Operatorzy układarki, walca, frezarki czy przecinarki mają więc własne wpisy, a wykonawca na budowie sprawdza je u maszyn, które pracują na jego terenie.

Za uprawnienia operatora wytwórni odpowiada jego pracodawca (art. 237(3) § 1 KP). Generalnemu wykonawcy opłaca się sprawdzić je wtedy, gdy wytwórnia stoi na jego placu albo należy do jego podwykonawcy. Przy zakupie masy z cudzej wytwórni wpisów jej operatorów na budowie się nie weryfikuje, a wpisy operatorów maszyn drogowych tak. Zasady pracy w pasie drogowym zbiera [instrukcja BHP robót w pasie drogowym (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-roboty-w-pasie-drogowym), a maszyny do napraw nawierzchni omawia poradnik o [uprawnieniach na remonter i repaver](https://atestero.pl/baza-wiedzy/uprawnienia-na-remonter-i-repaver).

### Maszyny drogowe z własnymi wpisami

| Maszyna | Pozycja zał. nr 1 | Klasa | Poradnik |
| --- | --- | --- | --- |
| Zespoły maszyn do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych | gr. II lp. 1 | I | Ten poradnik |
| Maszyny do rozkładania mieszanek mineralno-asfaltowych | gr. II lp. 2 | II | [Układarka asfaltu](https://atestero.pl/baza-wiedzy/uprawnienia-na-ukladarke-asfaltu) |
| Repavery i remixery | gr. II lp. 3 | bez klasy | [Remonter i repaver](https://atestero.pl/baza-wiedzy/uprawnienia-na-remonter-i-repaver) |
| Remontery nawierzchni dróg | gr. II lp. 4 | III | [Remonter i repaver](https://atestero.pl/baza-wiedzy/uprawnienia-na-remonter-i-repaver) |
| Frezarki do nawierzchni dróg samojezdne | gr. II lp. 5 | I | [Frezarka do asfaltu](https://atestero.pl/baza-wiedzy/uprawnienia-na-frezarke-do-asfaltu) |
| Walce drogowe | gr. II lp. 10 | II | [Walec drogowy](https://atestero.pl/baza-wiedzy/uprawnienia-na-walec) |

_Źródło: zał. nr 1 gr. II lp. 1–5 i 10 w brzmieniu z Dz.U. 2020 poz. 1461._

## Jak zdobyć uprawnienia na zespół maszyn do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych

Droga prowadzi przez ośrodek szkoleniowy, który spełnia warunki z § 25 i którego spełnienie potwierdza Łukasiewicz-WIT. Szkolenie ma część teoretyczną (dokumentacja techniczna, BHP przy eksploatacji, technologia wykonywania robót ziemnych, użytkowanie i obsługa maszyn) oraz praktyczną, czyli naukę eksploatacji w różnych warunkach terenowych i technologicznych (§ 24). Programy szkolenia opracowuje Instytut (§ 26 ust. 3). Przy wyborze kursu zapytaj ośrodek, na jakiej maszynie prowadzi część praktyczną i czy program obejmuje pozycję z lp. 1 grupy II.

Po zdanym sprawdzianie operator dostaje świadectwo i wpis do książki operatora (§ 26 ust. 1). Karta ma format ID1 (53,98 × 85,60 mm), awers z danymi i zdaniem o ważności łącznie z dokumentem tożsamości, a rewers z numerem uprawnień, datą i nazwą maszyny (Dz.U. 2023 poz. 291). Terminy i wnioski publikuje [Centrum Egzaminowania Operatorów Łukasiewicz-WIT](https://wit.lukasiewicz.gov.pl/centrum-egzaminowania-operatorow/).

## Co sprawdza generalny wykonawca i kiedy dochodzi UDT

Porównaj kartę z dokumentem tożsamości i z nazwą wpisu: ma brzmieć jak pozycja z wykazu, w klasie I albo jako dawny wpis na mieszanki bitumiczne. Do tego dochodzą orzeczenie lekarskie (art. 229 § 4 KP) i szkolenie BHP z instruktażem stanowiskowym (art. 237(3) § 2 KP). Wykonawca użytkujący maszyny niepodlegające dozorowi technicznemu udostępnia organom kontroli dokumentację techniczno-ruchową lub instrukcję obsługi i zapoznaje z nią pracowników przed dopuszczeniem do robót (§ 63 ust. 1 i 2 rozporządzenia o robotach budowlanych).

Zespół maszyn do produkcji mieszanek nie występuje w tabelach nr 1 i 2 załącznika nr 3 do rozporządzenia z 21 maja 2019 r. (Dz.U. 2019 poz. 1008). Tabela nr 1 zawiera jednak w lp. 22 urządzenia załadowcze, wyładowcze lub podające ładunki w ciągach technologicznych przeładowczych, w tym podajniki i przenośniki, z zaświadczeniem na 10 lat. Czy konkretny podajnik w danej wytwórni jest takim urządzeniem, wynika z jego dokumentacji i decyzji dozoru technicznego, a ta strona tego nie rozstrzyga. Daty dokumentów obsługi zbierzesz w [rejestrze szkoleń, badań i uprawnień (XLSX)](https://atestero.pl/wzory/rejestr-szkolen-badan-uprawnien).

## Przykład: Przykład: mobilna wytwórnia na placu podwykonawcy

Podwykonawca drogowy ustawia mobilną wytwórnię asfaltu na placu składowym generalnego wykonawcy. Operator pokazuje papierową książeczkę z wpisem „zespoły maszyn do produkcji mieszanek bitumicznych, klasa III”.

1. Kierownik robót porównuje dane w książeczce z dowodem osobistym
2. Wpis klasy III na mieszanki bitumiczne jest równoważny z klasą I (§ 2 pkt 12 Dz.U. 2017 poz. 134), więc operator może obsługiwać zespół
3. Sprawdzane jest, czy zespół stoi na stabilnym fundamencie i ma urządzenia odpylające oraz instalację przeciwporażeniową (§ 17 ust. 1)
4. Przed uruchomieniem obsługa zajmuje wyznaczone stanowiska, a pod zasobnikiem nikt nie przebywa (§ 17 ust. 2 i 3)
5. W rejestrze przy nazwisku operatora zapisana zostaje podstawa równoważności, żeby nie sprawdzać jej ponownie

## Lista kontrolna

- Wpis w karcie brzmi jak pozycja z wykazu (zespoły maszyn do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych) albo jak dawny wpis na mieszanki bitumiczne
- Klasa I albo dawna klasa III, II lub I, zapisana w rejestrze z podstawą równoważności
- Dane z karty zgadzają się z dokumentem tożsamości
- Orzeczenie lekarskie i szkolenie BHP aktualne, instruktaż na stanowisku odbyty
- Zespół stoi na stabilnym fundamencie, ma instalację przeciwporażeniową i urządzenia odpylające
- Zakaz przebywania pod zasobnikiem i zakaz ognia otwartego przy podgrzewaniu masy w zbiornikach opisane w instrukcji stanowiskowej

## Częste błędne informacje (stan na 2026-11-03)

- **Błędne twierdzenie:** Na wytwórnię asfaltu wystarczą uprawnienia na układarkę.
  - **Stan prawny:** Zespoły do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych (lp. 1, klasa I) i maszyny do ich rozkładania (lp. 2, klasa II) to osobne pozycje wykazu. Przypisy do grupy II ich nie łączą.
  - **Podstawa:** Zał. nr 1 gr. II lp. 1 i 2 oraz przypisy do grupy II (Dz.U. 2020 poz. 1461) (https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20200001461)
- **Błędne twierdzenie:** Dawna klasa III na mieszanki bitumiczne to niższe uprawnienia niż klasa I.
  - **Stan prawny:** Rozporządzenie z 2017 r. uznało wpisy klasy III, II i I za równoważne z klasą I na zespoły do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych.
  - **Podstawa:** § 2 pkt 12 rozporządzenia z 11.01.2017 (Dz.U. 2017 poz. 134) (https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20170000134)

## Najczęstsze pytania

### Jakie uprawnienia na wytwórnię mas bitumicznych?

Wpis do książki operatora z Łukasiewicz-WIT na zespoły maszyn do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych w klasie I (zał. nr 1, gr. II lp. 1). Wydaje go komisja po szkoleniu i sprawdzianie (§ 23 i § 26 ust. 1 rozporządzenia z 20 września 2001 r.).

### Czy stary wpis na mieszanki bitumiczne klasy III jest ważny?

Tak. Wpisy na zespoły maszyn do produkcji mieszanek bitumicznych klasy III, II i I są równoważne z wpisem na zespoły do produkcji mieszanek mineralno-asfaltowych klasy I (§ 2 pkt 12 rozporządzenia z 11 stycznia 2017 r.).

### Czy uprawnienia na układarkę asfaltu obejmują wytwórnię?

Nie. Maszyny do rozkładania mieszanek (lp. 2, klasa II) i zespoły do produkcji mieszanek (lp. 1, klasa I) to osobne pozycje, a przypisy do grupy II nie łączą tych wpisów.

### Czy można podgrzewać masę bitumiczną ogniem otwartym?

Stosowanie ognia otwartego przy podgrzewaniu masy bitumicznej będącej w zbiornikach lub cysternach maszyn roboczych jest niedopuszczalne (§ 18 rozporządzenia z 20 września 2001 r.).

### Czy kupując masę z cudzej wytwórni, trzeba sprawdzać uprawnienia jej operatora?

Za kwalifikacje operatora odpowiada jego pracodawca (art. 237(3) § 1 KP). Na budowie wykonawca sprawdza wpisy operatorów maszyn, które pracują na jego terenie, na przykład układarki, walca i frezarki.

## Źródła

- [Rozporządzenie MG z 20 września 2001 r. w sprawie BHP podczas eksploatacji maszyn i innych urządzeń technicznych do robót ziemnych, budowlanych i drogowych, tekst jednolity (Dz.U. 2018 poz. 583 ze zm.)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20180000583)
- [Rozporządzenie MR z 29 lipca 2020 r. zmieniające, nowy załącznik nr 1 z klasami maszyn (Dz.U. 2020 poz. 1461)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20200001461)
- [Rozporządzenie MRiT z 8 lutego 2023 r. zmieniające, egzaminy w Łukasiewicz-WIT i wzór książki operatora (Dz.U. 2023 poz. 291)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20230000291)
- [Rozporządzenie MRiF z 11 stycznia 2017 r. zmieniające, § 2: równoważność dawnych klas (Dz.U. 2017 poz. 134)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20170000134)
- [Rozporządzenie MI z 6 lutego 2003 r. w sprawie BHP podczas wykonywania robót budowlanych (Dz.U. 2003 nr 47 poz. 401)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20030470401)
- [Rozporządzenie MPiT z 21 maja 2019 r. w sprawie sprawdzania kwalifikacji przy obsłudze i konserwacji urządzeń technicznych (Dz.U. 2019 poz. 1008)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20190001008)
- [Kodeks pracy, tekst jednolity (Dz.U. 2026 poz. 1245)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260001245)
- [Łukasiewicz-WIT: Centrum Egzaminowania Operatorów](https://wit.lukasiewicz.gov.pl/centrum-egzaminowania-operatorow/)

## Powiązane materiały

- [Wzór: Rejestr szkoleń BHP, badań i uprawnień](https://atestero.pl/wzory/rejestr-szkolen-badan-uprawnien)
- [Wzór: Instrukcja BHP robót w pasie drogowym przy ruchu: wzór Word i PDF](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-roboty-w-pasie-drogowym)
- [Wzór: Instrukcja BHP obsługi układarki asfaltu (rozkładarki): wzór Word i PDF](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-ukladarka-asfaltu)
- [Wzór: Instrukcja BHP obsługi walca drogowego: wzór Word i PDF](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-walec-drogowy)
- [Kalkulator ważności dokumentów](https://atestero.pl/narzedzia/kalkulator-waznosci-dokumentow)
- [Uprawnienia na maszyny budowlane: kto je wydaje, ile są ważne i jak je sprawdzić](https://atestero.pl/baza-wiedzy/uprawnienia-na-maszyny-budowlane)
- [Uprawnienia na układarkę asfaltu (rozściełacz): klasa II, dawne wpisy](https://atestero.pl/baza-wiedzy/uprawnienia-na-ukladarke-asfaltu)
- [Uprawnienia na frezarkę do asfaltu: klasa I, frezarki samojezdne](https://atestero.pl/baza-wiedzy/uprawnienia-na-frezarke-do-asfaltu)
- [Uprawnienia na walec drogowy: klasa II, walce doczepne, zagęszczarka](https://atestero.pl/baza-wiedzy/uprawnienia-na-walec)
- [Dokumentacja maszyn i sprzętu na budowie: co musi być na miejscu i u kogo](https://atestero.pl/baza-wiedzy/dokumentacja-maszyn-i-sprzetu-na-budowie)

Źródło: Atestero, „Uprawnienia na wytwórnię mas bitumicznych: klasa I i dawne klasy”, https://atestero.pl/baza-wiedzy/uprawnienia-na-wytwornie-mas-bitumicznych (aktualizacja 2026-11-03).