# Instrukcja BHP hakowego: zawieszanie ładunków na żurawiu, wzór Word i PDF

- Adres: https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-hakowy-zawieszanie-ladunkow
- Aktualizacja: 2026-10-17
- Stan prawny sprawdzony: 2026-10-17
- Pobieranie: bezpłatnie, bez rejestracji

## W skrócie

Instrukcja BHP hakowego opisuje zawieszanie ładunków na żurawiu według § 75, § 76, § 82 i § 89–92 rozporządzenia o BHP przy robotach budowlanych: zawiesie z napisem o obciążeniu i terminie badania, obciążenie zależne od kąta cięgien (90% przy 45°, 70% przy 90°, 50% przy 120°), kąt najwyżej 120°, łańcuchy poniżej −20°C obciążone połową, ładunek co najmniej 1 m nad przeszkodą i nigdy nad ludźmi.

Wzór ma trzy strony A4. Pierwsza to dane żurawia i zawiesi, zagrożenia, wymagania i środki ochrony. Druga to czynności przed podpięciem ładunku, zasady i zakazy z paragrafami. Trzecia to sytuacje awaryjne, rejestr zmian i lista podpisów. Uprawnienia hakowego opisuje poradnik [hakowy i sygnalista: uprawnienia](https://atestero.pl/baza-wiedzy/hakowy-sygnalista-uprawnienia).

## Pliki do pobrania

- [Pobierz DOCX (do edycji)](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-hakowy-zawieszanie-ladunkow.docx)
- [Pobierz PDF (do wydruku)](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-hakowy-zawieszanie-ladunkow.pdf)

## Jak liczyć obciążenie zawiesia wielocięgnowego?

Dopuszczalne obciążenie robocze zawiesi dwu- i wielocięgnowych zależy od kąta wierzchołkowego między cięgnami: przy 45° to 90%, przy 90° to 70%, a przy 120° to 50% obciążenia w układzie pionowym (§ 82 ust. 2). Kąt rozwarcia nie może przekraczać 120° (§ 82 ust. 3). Przy zawiesiu wielocięgnowym przyjmuje się stan pracy dwóch cięgien (§ 82 ust. 4). Zawiesia łańcuchowe używane poniżej −20°C obciąża się o 50% mniej (§ 82 ust. 6). Na zawiesiu jest napis z dopuszczalnym obciążeniem roboczym oraz terminem ostatniego i następnego badania (§ 82 ust. 7).

> **Stan prawny sprawdzony 2026-10-17.** Art. 207 § 1, art. 210 § 1 i 2, art. 211 pkt 3, 4 i 6 oraz art. 237⁴ § 2 i 3 Kodeksu pracy sprawdzono w tekście jednolitym Dz.U. 2026 poz. 1245, § 41 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP w Dz.U. 2003 nr 169 poz. 1650 (ust. 2 w brzmieniu z Dz.U. 2021 poz. 2088), a § 75, § 76, § 82 i § 89–92 rozporządzenia w sprawie BHP podczas wykonywania robót budowlanych w Dz.U. 2003 nr 47 poz. 401, stan na 17 października 2026 r. Przepisy nie podają wzoru instrukcji obsługi konkretnej maszyny. Treść techniczna wzoru jest przykładem: pracodawca dostosowuje ją do instrukcji producenta i oceny ryzyka zawodowego.

## Czego hakowemu nie wolno?

Zabronione jest podnoszenie przedmiotów o nieznanej masie, zamrożonych lub zakleszczonych, podnoszenie przy ukośnym ułożeniu liny, zostawianie ładunku na haku w przerwie i po pracy oraz przechodzenie między obiektem a podwoziem żurawia (§ 90). Węzłów na linach i łańcuchach się nie wiąże (§ 82 ust. 8). Ładunek przenosi się poziomo co najmniej 1 m nad przedmiotami na drodze (§ 91) i nigdy nad ludźmi ani nad kabiną kierowcy (§ 92). Hak ma oznaczoną nośność i zamknięcie gardzieli, gdy zawiesie mogłoby się wysunąć (§ 75), a elementy, które nie wchodzą swobodnie na dno gardzieli, są zakazane (§ 76). Obowiązki operatora po drugiej stronie liny opisują wzory instrukcji BHP [żurawia wieżowego (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-zuraw-wiezowy), [HDS (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-hds-zuraw-przeladunkowy) i [żurawia samojezdnego (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-zuraw-samojezdny). Stan i terminy badań zawiesi zapisujesz na [karcie przeglądu zawiesi (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/karta-przegladu-zawiesi).

## Jak wdrożyć instrukcję obsługi: zawieszanie ładunków na żurawiu na budowie?

Pracodawca wydaje szczegółowe instrukcje i wskazówki BHP na stanowiskach pracy (art. 237⁴ § 2 KP) i udostępnia pracownikom do stałego korzystania aktualne instrukcje obsługi maszyn i urządzeń technicznych (§ 41 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP). Instrukcja ma leżeć tam, gdzie pracuje maszyna: przy niej albo w kontenerze brygady. Pracownik potwierdza zapoznanie się w postaci papierowej lub elektronicznej (art. 237⁴ § 3 KP), na co wzór ma tabelę podpisów. Kilka instrukcji jednego pracownika zbierze [oświadczenie o zapoznaniu z instrukcją BHP (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/oswiadczenie-o-zapoznaniu-z-instrukcja-bhp).

Instrukcję omawia się podczas instruktażu stanowiskowego, który planuje [program instruktażu stanowiskowego (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/program-instruktazu-stanowiskowego). Zagrożenia z pkt 2 powinny zgadzać się z kartą oceny ryzyka dla stanowiska, którą przygotujesz na [wzorze oceny ryzyka zawodowego (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/ocena-ryzyka-zawodowego-wzor). Gdy instrukcja dotyczy całego stanowiska, a nie jednej maszyny, użyj [ogólnego wzoru instrukcji BHP stanowiskowej (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-stanowiskowa-wzor). Przekazanie informacji o ryzyku potwierdzi [oświadczenie o zapoznaniu z oceną ryzyka zawodowego (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/oswiadczenie-o-zapoznaniu-z-ryzykiem-zawodowym). Gotowe karty z listą zagrożeń dla zawodów, które wykonują te prace: [ocena ryzyka zawodowego: zbrojarz (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/ocena-ryzyka-zawodowego-zbrojarz), [ocena ryzyka zawodowego: operator żurawia (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/ocena-ryzyka-zawodowego-operator-zurawia), [ocena ryzyka zawodowego: operator HDS (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/ocena-ryzyka-zawodowego-operator-hds), [ocena ryzyka zawodowego: monter konstrukcji stalowych (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/ocena-ryzyka-zawodowego-monter-konstrukcji-stalowych).

## Co zawiera dokument

| Pole | Co wpisać |
| --- | --- |
| Nagłówek | Numer i wersja instrukcji, data opracowania i obowiązywania. |
| Pracodawca, maszyna, stanowisko | Nazwa firmy, typ i numer maszyny, kto ją obsługuje, gdzie leży instrukcja. |
| Opracowanie i zatwierdzenie | Kto opracował i zatwierdził, na podstawie instrukcji producenta i oceny ryzyka. |
| Zagrożenia | Lista zagrożeń przy tej maszynie do zaznaczenia i uzupełnienia. |
| Wymagania i środki ochrony | Szkolenia, badania, zapoznanie z instrukcją; ŚOI wymagane przy obsłudze. |
| Przed pracą, w trakcie, po pracy | Czynności w trzech blokach, zgodnie z § 41 ust. 2 rozporządzenia. |
| Zakazy i sytuacje awaryjne | Czego nie wolno, co robić przy awarii, wypadku i pożarze; telefony i miejsca. |
| Zmiany i potwierdzenie zapoznania | Rejestr zmian instrukcji i lista podpisów pracowników (art. 237⁴ § 3 KP). |

## Najczęstsze pytania

### Jaki może być maksymalny kąt rozwarcia cięgien zawiesia?

120° (§ 82 ust. 3 rozporządzenia w sprawie BHP podczas wykonywania robót budowlanych). Przy tym kącie dopuszczalne obciążenie to 50% obciążenia w układzie pionowym.

### Jak zmienia się udźwig zawiesia przy kącie 90°?

Przy kącie wierzchołkowym 90° dopuszczalne obciążenie robocze to 70% obciążenia zawiesia w układzie pionowym, przy 45° to 90% (§ 82 ust. 2).

### Co musi być napisane na zawiesiu?

Dopuszczalne obciążenie robocze oraz termin ostatniego i następnego badania (§ 82 ust. 7).

### Na jakiej wysokości przenosi się ładunek żurawiem?

Co najmniej 1 m ponad przedmiotami na drodze ładunku (§ 91), nigdy bezpośrednio nad ludźmi ani nad kabiną kierowcy (§ 92).

## Źródła

- [Kodeks pracy, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 1245 (ELI)](https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/1245/ogl)
- [Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów BHP, tekst jednolity Dz.U. 2003 nr 169 poz. 1650, § 41 (PDF)](https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2003/1650/text.pdf)
- [Rozporządzenie z 4 listopada 2021 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów BHP (Dz.U. 2021 poz. 2088, PDF)](https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2021/2088/text.pdf)
- [Rozporządzenie w sprawie BHP podczas wykonywania robót budowlanych (Dz.U. 2003 nr 47 poz. 401, PDF)](https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2003/401/text.pdf)

## Poradniki do tego wzoru

- [Hakowy i sygnalista na budowie: czy potrzebne są uprawnienia UDT i co mówią przepisy](https://atestero.pl/baza-wiedzy/hakowy-sygnalista-uprawnienia)
- [Uprawnienia na żurawie: wieżowy, samojezdny, przewoźny. Rodzaje UDT, ważność i zakres](https://atestero.pl/baza-wiedzy/uprawnienia-na-zurawie)
- [Badania UDT żurawi, podestów i wózków: terminy badań i przeglądów konserwacyjnych](https://atestero.pl/baza-wiedzy/badania-udt-terminy-zurawie-podesty-wozki)

Źródło: Atestero, „Instrukcja BHP hakowego: zawieszanie ładunków na żurawiu, wzór Word i PDF”, https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-hakowy-zawieszanie-ladunkow (aktualizacja 2026-10-17).