# Instrukcja BHP na stanowisku pracy na budowie — wzór Word i PDF

- Adres: https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-stanowiskowa-wzor
- Aktualizacja: 2026-10-13
- Stan prawny sprawdzony: 2026-10-13
- Pobieranie: bezpłatnie, bez rejestracji

## W skrócie

Instrukcja BHP na stanowisku pracy, nazywana też instrukcją stanowiskową, to stały dokument pracodawcy dla stanowiska albo maszyny. Opisuje, co pracownik robi przed pracą, jak pracuje bezpiecznie, co robi po pracy i jak postępuje w sytuacji awaryjnej. Obowiązek wydawania takich instrukcji wynika z art. 237⁴ § 2 Kodeksu pracy, a ich treść określa § 41 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP.

Wzór ma cztery strony A4. Na pierwszej wpisujesz pracodawcę, stanowisko lub maszynę, numer i datę instrukcji, autora i osobę zatwierdzającą, a także dokumenty źródłowe, wymagania wobec pracownika i środki ochrony indywidualnej. Na drugiej są czynności przed pracą, zasady bezpiecznej pracy, czynności po pracy i zakazy. Trzecia dotyczy sytuacji awaryjnych i pierwszej pomocy, a czwarta zawiera przykład dla pracy na rusztowaniu, tabelę zmian i listę podpisów pracowników. Instrukcja dotyczy stanowiska. Do konkretnych robót na budowie wykonawca opracowuje osobno [instrukcję bezpiecznego wykonywania robót (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/ibwr).

## Pliki do pobrania

- [Pobierz DOCX (do edycji)](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-stanowiskowa-wzor.docx)
- [Pobierz PDF (do wydruku)](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-stanowiskowa-wzor.pdf)

## Co powinna zawierać instrukcja BHP na stanowisku pracy?

Pracodawca udostępnia pracownikom do stałego korzystania aktualne instrukcje BHP dotyczące stosowanych procesów technologicznych i prac z zagrożeniami wypadkowymi lub zagrożeniami zdrowia, obsługi maszyn i innych urządzeń technicznych, postępowania z materiałami szkodliwymi i niebezpiecznymi oraz udzielania pierwszej pomocy (§ 41 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP). Według § 41 ust. 2 instrukcja powinna w sposób zrozumiały dla pracowników wskazywać:

1. czynności, które należy wykonać przed rozpoczęciem pracy (pkt 4 wzoru),
2. zasady i sposoby bezpiecznego wykonywania pracy (pkt 5),
3. czynności do wykonania po zakończeniu pracy (pkt 6),
4. zasady postępowania w sytuacjach awaryjnych stwarzających zagrożenie dla życia lub zdrowia pracowników (pkt 8).

> **Stan prawny sprawdzony 2026-10-13.** Art. 207 § 1, art. 210 § 1 i 2, art. 211 pkt 6 oraz art. 237⁴ § 2 i 3 Kodeksu pracy sprawdzono w tekście jednolitym Dz.U. 2026 poz. 1245. § 41 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP sprawdzono w tekście jednolitym Dz.U. 2003 nr 169 poz. 1650, a ust. 2 w brzmieniu nadanym przez Dz.U. 2021 poz. 2088 (zmiany z Dz.U. 2007 poz. 330, 2008 poz. 690, 2011 poz. 1034 i 2026 poz. 927 tego paragrafu nie dotyczą). § 2 ust. 1 pkt 10 rozporządzenia w sprawie służby BHP sprawdzono w Dz.U. 1997 nr 109 poz. 704, a § 2, § 15 ust. 2 i 3, § 110, § 123 i § 124 rozporządzenia w sprawie BHP podczas wykonywania robót budowlanych w Dz.U. 2003 nr 47 poz. 401. Stan na 13 października 2026 r. Przepisy nie podają wzoru instrukcji BHP.

## Po co we wzorze pola, których nie wymienia § 41?

Zakazy, wymagane kwalifikacje i środki ochrony indywidualnej nie są osobno wymienione w § 41 ust. 2, ale bez nich instrukcja nie odpowiada na pytania, które pracownik zadaje na stanowisku: czego mu nie wolno, czy ma uprawnienia do tej maszyny i co musi założyć. Środki ochrony przepisz z karty oceny ryzyka. Jeśli jej nie masz, przygotujesz ją na [wzorze karty oceny ryzyka zawodowego (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/ocena-ryzyka-zawodowego-wzor).

Pierwsza pomoc ma osobny punkt, bo instrukcja udzielania pierwszej pomocy jest jednym z rodzajów instrukcji z § 41 ust. 1 pkt 4. W firmie z kilkoma stanowiskami można prowadzić jedną wspólną instrukcję pierwszej pomocy, a w instrukcji stanowiskowej wpisać tylko to, co dotyczy zagrożeń na tym stanowisku, np. oparzenia cementem albo urazu oka przy cięciu. Telefony, miejsce apteczki i nazwisko osoby wyznaczonej do udzielania pierwszej pomocy uzupełnij na miejscu, bo zmieniają się z każdą budową. Organizację pierwszej pomocy na budowie opisuje poradnik [pierwsza pomoc i ochrona przeciwpożarowa na budowie](https://atestero.pl/baza-wiedzy/pierwsza-pomoc-i-ochrona-przeciwpozarowa-na-budowie).

Pola z numerem wersji, datą, autorem i osobą zatwierdzającą pozwalają sprawdzić, czy pracownik podpisał aktualną wersję. Opiniowanie szczegółowych instrukcji BHP na poszczególnych stanowiskach należy do zadań służby BHP (§ 2 ust. 1 pkt 10 rozporządzenia w sprawie służby BHP), dlatego wzór ma pole „Zaopiniował”.

## Czym instrukcja stanowiskowa różni się od IBWR i DTR?

Instrukcja stanowiskowa opisuje stałe zasady pracy na stanowisku albo przy maszynie i zmienia się dopiero wtedy, gdy zmieni się maszyna, technologia lub przepisy. Ta sama instrukcja dla murarza obowiązuje na kolejnych budowach, dopóki nie zmienią się warunki jego pracy. Instrukcja bezpiecznego wykonywania robót (IBWR) dotyczy konkretnych robót na konkretnej budowie: wykonawca opracowuje ją przed przystąpieniem do robót i zaznajamia z nią pracowników w zakresie wykonywanych przez nich robót (§ 2 rozporządzenia w sprawie BHP podczas wykonywania robót budowlanych). Różnice opisuje poradnik [IBWR: instrukcja bezpiecznego wykonywania robót](https://atestero.pl/baza-wiedzy/ibwr-instrukcja-bezpiecznego-wykonywania-robot).

Dokumentacja techniczno-ruchowa (DTR) i instrukcja producenta opisują maszynę, a instrukcja BHP przekłada je na czynności pracownika. Nie przepisuj całej DTR: wybierz to, co operator musi zrobić przed uruchomieniem, w czasie pracy i po jej zakończeniu, a numer DTR wpisz w pkt 2 wzoru. Jakie dokumenty powinny być przy maszynach na budowie, wyjaśnia poradnik o [dokumentacji maszyn i sprzętu na budowie](https://atestero.pl/baza-wiedzy/dokumentacja-maszyn-i-sprzetu-na-budowie).

## Jak napisać instrukcję BHP krok po kroku?

Jedna instrukcja obejmuje jedno stanowisko albo jedną maszynę. Pisz krótkimi zdaniami w trybie rozkazującym („sprawdź”, „wyłącz”, „nie zdejmuj”), bo § 41 ust. 2 wymaga, żeby instrukcja była zrozumiała dla pracowników. Jeśli w brygadzie są osoby słabo znające polski, przygotuj też wersję w ich języku.

1. Wpisz numer, wersję, datę opracowania i dzień, od którego instrukcja obowiązuje, oraz pracodawcę, stanowisko i maszynę.
2. Zaznacz dokumenty źródłowe: DTR, kartę oceny ryzyka, karty charakterystyki, IBWR. Instrukcje dla prac z substancjami lub mieszaninami stwarzającymi zagrożenie powinny uwzględniać informacje z kart charakterystyki (§ 41 ust. 2).
3. Zaznacz wymagane szkolenia, badania i uprawnienia, a w tabeli środków ochrony indywidualnej wpisz, przy jakich czynnościach każdy środek jest obowiązkowy.
4. Opisz czynności przed pracą, w czasie pracy i po pracy w kolejności, w jakiej pracownik je wykonuje. Zakazy wypisz osobno.
5. Dla każdej sytuacji awaryjnej z tabeli w pkt 8 wpisz, co robi pracownik na tym stanowisku, i uzupełnij telefony oraz miejsca apteczki, gaśnicy i wyłącznika awaryjnego.
6. Daj instrukcję do zaopiniowania służbie BHP, zatwierdź ją i zbierz podpisy pracowników w pkt 12.

## Przykład: instrukcja dla pracy na rusztowaniu

Czwarta strona wzoru zawiera przykładowe punkty dla murarza pracującego z rusztowania systemowego. Część z nich wynika wprost z rozporządzenia w sprawie BHP podczas wykonywania robót budowlanych. Użytkowanie rusztowania jest dopuszczalne po jego odbiorze przez kierownika budowy lub uprawnioną osobę, potwierdzonym wpisem w dzienniku budowy albo protokołem odbioru technicznego (§ 110 ust. 1 i 2). Odbiór możesz udokumentować na [wzorze protokołu odbioru rusztowania (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/protokol-odbioru-rusztowania).

Montaż, eksploatacja i demontaż rusztowań są zabronione o zmroku bez oświetlenia, w czasie gęstej mgły, opadów deszczu, śniegu i gołoledzi oraz w czasie burzy lub wiatru o prędkości powyżej 10 m/s (§ 123). Materiałów nie wolno zostawiać na pomostach po zakończeniu pracy (§ 124). Pozostałe punkty, np. o wchodzeniu tylko pionami komunikacyjnymi, są praktyką do dopasowania. Przenieś do pkt 4-7 te, które pasują do Twojego stanowiska, dopisz dopuszczalne obciążenie pomostu z instrukcji producenta, a przykład usuń.

## Gdzie trzymać instrukcję i jak potwierdzić zapoznanie?

Pracodawca udostępnia instrukcje pracownikom do stałego korzystania (§ 41 ust. 1). Przepis nie mówi, czy instrukcja ma wisieć przy maszynie. Na budowie zwykle wiesza się ją przy maszynie albo trzyma w kontenerze brygady. Można ją też udostępnić w telefonie, jeśli każdy pracownik ma do niej dostęp przez całą zmianę. Miejsce udostępnienia wpisz w nagłówku, żeby wiedział o nim każdy nowy pracownik.

Pracownik potwierdza w postaci papierowej lub elektronicznej zapoznanie się z przepisami oraz zasadami BHP (art. 237⁴ § 3 KP). Lista w pkt 12 ma kolumnę z numerem wersji, więc po zmianie instrukcji widać, kto podpisał nową treść. Zapoznanie z instrukcją najłatwiej połączyć z instruktażem stanowiskowym, którego program przygotujesz na [wzorze programu instruktażu stanowiskowego (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/program-instruktazu-stanowiskowego). Kolejność szkoleń przed dopuszczeniem do pracy opisuje poradnik [szkolenie wstępne i instruktaż stanowiskowy na budowie](https://atestero.pl/baza-wiedzy/szkolenie-wstepne-i-instruktaz-stanowiskowy-na-budowie).

## Co zawiera dokument

| Pole | Co wpisać |
| --- | --- |
| Numer, wersja i daty | Numer instrukcji, numer zmiany, data opracowania i data, od której obowiązuje. |
| Pracodawca i stanowisko | Nazwa i adres pracodawcy; stanowisko lub rodzaj pracy, np. murarz, praca na rusztowaniu, obsługa betoniarki. |
| Maszyna lub urządzenie | Nazwa, typ, producent i numer fabryczny, jeśli instrukcja dotyczy obsługi maszyny. |
| Opracował, zaopiniował, zatwierdził | Autor, służba BHP i pracodawca lub osoba upoważniona, każdy z datą i podpisem. |
| Dokumenty źródłowe | DTR lub instrukcja producenta, karta oceny ryzyka, karty charakterystyki, IBWR, przepisy. |
| Wymagania wobec pracownika | Szkolenie wstępne i okresowe, orzeczenie lekarskie, uprawnienia, zapoznanie z oceną ryzyka. |
| Środki ochrony indywidualnej | Hełm, obuwie, rękawice, okulary, ochronniki słuchu, sprzęt chroniący przed upadkiem, kamizelka; przy jakich czynnościach. |
| Czynności przed, w czasie i po pracy | Trzy osobne części zgodnie z § 41 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP. |
| Zakazy | Czynności zabronione na stanowisku, np. praca bez osłon, naprawy maszyny w ruchu. |
| Sytuacje awaryjne | Awaria maszyny, uszkodzenie zabezpieczeń, pożar, porażenie prądem, wypadek; telefony, apteczka, gaśnica, wyłącznik awaryjny. |
| Pierwsza pomoc | Zasady ogólne i postępowanie przy urazach typowych dla stanowiska. |
| Przykład: praca na rusztowaniu | Punkty do przeniesienia lub usunięcia, z odwołaniami do § 15, 110, 123 i 124 rozporządzenia o BHP przy robotach budowlanych. |
| Zmiany i potwierdzenie zapoznania | Tabela zmian instrukcji; imię i nazwisko, stanowisko, wersja instrukcji, data i podpis pracownika. |

## Najczęstsze pytania

### Czy instrukcja BHP na stanowisku pracy jest obowiązkowa?

Tak. Pracodawca jest obowiązany wydawać szczegółowe instrukcje i wskazówki dotyczące BHP na stanowiskach pracy (art. 237⁴ § 2 KP) i udostępniać pracownikom do stałego korzystania aktualne instrukcje, m.in. dotyczące prac z zagrożeniami, obsługi maszyn i udzielania pierwszej pomocy (§ 41 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP). Obowiązek dotyczy także podwykonawcy, który zatrudnia pracowników na budowie.

### Czy istnieje urzędowy wzór instrukcji BHP?

Nie. Rozporządzenie określa, co instrukcja powinna wskazywać (§ 41 ust. 2): czynności przed pracą, zasady bezpiecznej pracy, czynności po pracy i postępowanie w sytuacjach awaryjnych. Układ i forma dokumentu należą do pracodawcy.

### Kto opracowuje i zatwierdza instrukcję stanowiskową?

Przepisy nie wskazują autora. Za stan BHP w zakładzie odpowiada pracodawca (art. 207 § 1 KP), więc to on albo osoba przez niego upoważniona zatwierdza instrukcję. Opiniowanie szczegółowych instrukcji BHP na stanowiskach pracy należy do zadań służby BHP (§ 2 ust. 1 pkt 10 rozporządzenia w sprawie służby BHP). Treść najlepiej pisze osoba, która zna stanowisko, np. kierownik robót albo brygadzista.

### Jak często trzeba aktualizować instrukcję BHP?

Przepisy nie podają terminu ważności, ale wymagają, żeby udostępniane instrukcje były aktualne (§ 41 ust. 1). Instrukcję zmienia się, gdy na stanowisku pojawia się nowa maszyna, technologia albo substancja, po wypadku, który ujawnił lukę w zasadach, oraz po zmianie przepisów. Każdą zmianę zapisz w pkt 11 wzoru i zbierz podpisy pod nową wersją.

### Czy jedna instrukcja może obejmować kilka maszyn?

Lepiej tego unikać. Każda maszyna ma inną dokumentację producenta, inne zabezpieczenia i inne czynności przed uruchomieniem, a § 41 ust. 1 pkt 2 wymienia instrukcje obsługi maszyn i urządzeń jako osobną grupę. Wspólna instrukcja ma sens dla prostych narzędzi tego samego rodzaju, np. kilku szlifierek kątowych.

## Źródła

- [Kodeks pracy, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 1245 (ELI)](https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/1245/ogl)
- [Kodeks pracy, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 1245, art. 237⁴ (PDF)](https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2026/1245/text.pdf)
- [Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów BHP, tekst jednolity Dz.U. 2003 nr 169 poz. 1650, § 41 (PDF)](https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2003/1650/text.pdf)
- [Rozporządzenie z 4 listopada 2021 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów BHP, § 41 ust. 2 (Dz.U. 2021 poz. 2088, PDF)](https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2021/2088/text.pdf)
- [Rozporządzenie Rady Ministrów z 2 września 1997 r. w sprawie służby BHP, § 2 ust. 1 pkt 10 (Dz.U. 1997 nr 109 poz. 704, PDF)](https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/1997/704/text.pdf)
- [Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 6 lutego 2003 r. w sprawie BHP podczas wykonywania robót budowlanych (Dz.U. 2003 nr 47 poz. 401, PDF)](https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2003/401/text.pdf)

## Poradniki do tego wzoru

- [Szkolenie wstępne i instruktaż stanowiskowy na budowie: kto, kiedy, jak](https://atestero.pl/baza-wiedzy/szkolenie-wstepne-i-instruktaz-stanowiskowy-na-budowie)
- [IBWR: kto sporządza instrukcję bezpiecznego wykonywania robót i kiedy jest wymagana](https://atestero.pl/baza-wiedzy/ibwr-instrukcja-bezpiecznego-wykonywania-robot)
- [Ocena ryzyka zawodowego na budowie: co zawiera, kto ją robi i kiedy ją zaktualizować](https://atestero.pl/baza-wiedzy/ocena-ryzyka-zawodowego-na-budowie)
- [Dokumentacja maszyn i sprzętu na budowie: co musi być na miejscu i u kogo](https://atestero.pl/baza-wiedzy/dokumentacja-maszyn-i-sprzetu-na-budowie)
- [Pierwsza pomoc i ochrona przeciwpożarowa na budowie: kogo wyznaczyć i jak przeszkolić](https://atestero.pl/baza-wiedzy/pierwsza-pomoc-i-ochrona-przeciwpozarowa-na-budowie)

Źródło: Atestero, „Instrukcja BHP na stanowisku pracy na budowie”, https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-stanowiskowa-wzor (aktualizacja 2026-10-13).