# Instrukcja BHP paleciak (wózek paletowy): wzór Word i PDF

- Adres: https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-wozek-paletowy
- Aktualizacja: 2026-10-31
- Stan prawny sprawdzony: 2026-10-27
- Pobieranie: bezpłatnie, bez rejestracji

## W skrócie

Instrukcja BHP paleciak (wózek paletowy) to instrukcja stanowiskowa, która mówi pracownikowi, jak bezpiecznie przewozić palety wózkiem ręcznym albo elektrycznym. Rozporządzenie o wózkach jezdniowych dotyczy wózków z napędem silnikowym, więc ręcznego paleciaka nie obejmuje (§ 1 rozporządzenia, t.j. Dz.U. 2020 poz. 852). Dla niego stosuje się przepisy o ręcznych pracach transportowych: siła potrzebna do ruszenia ładunku nie może przekraczać przy pchaniu 300 N, a przy ciągnięciu 250 N dla mężczyzn (§ 14 rozporządzenia, t.j. Dz.U. 2018 poz. 1139).

Wzór ma trzy strony A4 i jest przeznaczony dla osoby, która przewozi palety paleciakiem na budowie: z kontenera materiałowego do strefy montażu, po hali albo po posadzce. Pierwsza strona to dane wózka (ręczny, elektryczny niskiego podnoszenia, elektryczny z masztem), jego udźwig, zagrożenia, wymagania wobec obsługi i środki ochrony. Druga to czynności przed pracą, zasady przewozu, czynności po pracy i zakazy z paragrafami. Trzecia to sytuacje awaryjne, rejestr zmian i lista podpisów. Wózki widłowe z kabiną i masztem opisuje [instrukcja BHP wózka widłowego (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-wozek-widlowy), a trasy i organizację ruchu na placu ustala [instrukcja bezpieczeństwa prac transportowych (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bezpieczenstwa-prac-transportowych).

## Pliki do pobrania

- [Pobierz DOCX (do edycji)](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-wozek-paletowy.docx)
- [Pobierz PDF (do wydruku)](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-wozek-paletowy.pdf)

## Czy paleciak ręczny i elektryczny podlegają tym samym przepisom?

Nie. Rozporządzenie o BHP przy użytkowaniu wózków jezdniowych dotyczy wózków z napędem spalinowym, elektrycznym i spalinowo-elektrycznym, używanych w transporcie wewnętrznym (§ 1 rozporządzenia, t.j. Dz.U. 2020 poz. 852). Elektryczny paleciak podlega mu w całości. Ręczny wózek paletowy, w którym paletę podnosi dźwignia z pompą hydrauliczną, nie ma napędu silnikowego i do tego rozporządzenia nie należy. Jest wózkiem poruszanym ręcznie, a rozdział 6 rozporządzenia o ręcznych pracach transportowych dotyczy właśnie ładunków przemieszczanych takimi wózkami i taczkami (t.j. Dz.U. 2018 poz. 1139). Wózki są tam zaliczone do sprzętu pomocniczego, który ma ograniczać zagrożenia przy ręcznym przemieszczaniu (§ 2 pkt 3).

Dozorowi technicznemu podlegają wózki jezdniowe podnośnikowe z mechanicznym napędem podnoszenia (§ 1 pkt 6 lit. l rozporządzenia Rady Ministrów, Dz.U. 2012 poz. 1468). Ręczny paleciak ma ręczny napęd podnoszenia, więc nie jest w tej pozycji. Przy elektrycznym paleciaku rodzaj wózka (unoszący albo podnośnikowy z masztem) ustal z dokumentacji producenta, a granicę i dokumenty operatora wyjaśnia poradnik [wózki unoszące i paleciak elektryczny: uprawnienia](https://atestero.pl/baza-wiedzy/wozki-unoszace-paleciak-elektryczny-uprawnienia). Ten wzór dotyczy użytkowania wózka na stanowisku, a wpis o dozorze wypełnia się z tabliczki znamionowej i dokumentów urządzenia.

> **Stan prawny sprawdzony 2026-10-27.** Art. 207 § 1 i art. 237⁴ § 2 i 3 Kodeksu pracy sprawdzono w tekście jednolitym Dz.U. 2026 poz. 1245, § 41 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP w Dz.U. 2003 nr 169 poz. 1650 (ust. 2 w brzmieniu z Dz.U. 2021 poz. 2088), § 1–10, 12 i 17 rozporządzenia z 15 grudnia 2017 r. w sprawie BHP przy użytkowaniu wózków jezdniowych z napędem silnikowym (t.j. Dz.U. 2020 poz. 852), § 1 pkt 6 lit. l rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu (Dz.U. 2012 poz. 1468) oraz § 2 pkt 3, § 5, § 6 ust. 2, § 8, 9, 12, 14, 21 i 23 rozporządzenia w sprawie BHP przy ręcznych pracach transportowych (t.j. Dz.U. 2018 poz. 1139), odczyt w ELI 27.10.2026 (w ELI brak zmian po tekstach jednolitych Dz.U. 2018 poz. 47 i 2000 poz. 313), oraz § 12–15, 65 i 70 rozporządzenia w sprawie BHP podczas wykonywania robót budowlanych, stan na 27 października 2026 r. Rozporządzenie w sprawie BHP podczas wykonywania robót budowlanych (Dz.U. 2003 nr 47 poz. 401) odczytano w tekście z ELI zapisanym 17 października 2026 r., a w ELI sprawdzono, że nie ma aktów zmieniających. Przepisy nie podają wzoru tej instrukcji. Treść techniczna wzoru jest przykładem: pracodawca dostosowuje ją do instrukcji producenta (DTR) i oceny ryzyka zawodowego.

## Ręczny wózek paletowy: siła, masa ładunku, pochylnie i drogi

Siła potrzebna do zapoczątkowania ruchu ładunku, mierzona równolegle do podłoża, nie może przekraczać przy oburęcznym pchaniu 300 N dla mężczyzn i 120 N dla kobiet, a przy ciągnięciu 250 N i 100 N (§ 14 rozporządzenia, t.j. Dz.U. 2018 poz. 1139). Rozporządzenie nie wymienia wózka paletowego z nazwy. Jeżeli traktować go jak wózek poruszany ręcznie z rozdziału 6, masa ładunku razem z wózkiem na terenie płaskim o twardej i gładkiej nawierzchni i nachyleniu do 5% wynosi dla wózka 3- i więcej kołowego najwyżej 450 kg dla mężczyzn i 180 kg dla kobiet, a na nierównej lub nieutwardzonej nawierzchni 60% tych wartości (§ 21 ust. 1 i 2). Taką interpretację pracodawca potwierdza w ocenie ryzyka (§ 4 ust. 1). Udźwig z tabliczki wózka jest granicą konstrukcji, której nie przekracza się (§ 65 rozporządzenia o BHP przy robotach budowlanych).

Przetaczanie przedmiotów po pochylniach niezwiązanych na stałe z konstrukcją budynku, o kącie nachylenia ponad 15°, jest niedopuszczalne (§ 12 ust. 1 rozporządzenia o ręcznych pracach transportowych). Drogi komunikacyjne dla wózków bezszynowych mają nachylenie najwyżej 5% (§ 14 pkt 2 rozporządzenia o BHP przy robotach budowlanych), a drogę leżącą ponad 1 m nad terenem zabezpiecza się balustradą (§ 15 ust. 1). Powierzchnia, po której przemieszcza się ładunek, powinna być równa, stabilna i nieśliska (§ 9 ust. 1). Przedmioty nie powinny wystawać poza obrys wózka ani przysłaniać pola widzenia, a wyjątek jest dopuszczalny tylko pod nadzorem zapewniającym bezpieczne wykonanie pracy (§ 23 ust. 2), a przez drzwi i korytarze zbyt wąskie dla ładunku nie przewozi się go, jeśli stwarza to zagrożenie wypadkowe (§ 8 ust. 2). Zasady dla innych prac ręcznych zbiera [instrukcja BHP ręcznych prac transportowych (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-reczne-prace-transportowe).

1. siła do ruszenia ładunku: pchanie 300 N, ciągnięcie 250 N (mężczyźni), 120 N i 100 N (kobiety) (§ 14)
2. pochylnia tymczasowa: nie ponad 15° (§ 12 ust. 1); droga dla wózka bezszynowego: nie ponad 5% (§ 14 pkt 2 rozp. o robotach budowlanych)
3. ręczny przewóz po terenie o nachyleniu ponad 8% albo dalej niż 200 m jest niedopuszczalny (§ 21 ust. 3)
4. ładunek w obrysie wózka i bez zasłaniania widoku (§ 23 ust. 2)

## Elektryczny paleciak: operator, sprawdzenie wózka i ładunek

Do obsługi wózka jezdniowego innego niż podnośnikowy z mechanicznym napędem podnoszenia rozporządzenie dopuszcza osobę, która ukończyła 18 lat i ma zaświadczenie ze szkolenia według programu opracowanego lub zatwierdzonego przez UDT, dokument uprawniający do kierowania pojazdami silnikowymi albo spełnia warunki z § 4 ust. 1 (§ 4 ust. 2, t.j. Dz.U. 2020 poz. 852). Przed dopuszczeniem do pracy operator zapoznaje się z instrukcją wózka w zakresie powierzonych czynności, z ryzykiem zawodowym i z instrukcją bezpieczeństwa prac transportowych (§ 5 ust. 1). Informacje przekazuje się podczas szkolenia BHP i przy każdej zmianie warunków w miejscu transportu (§ 5 ust. 2).

Przed rozpoczęciem pracy organizator pracy zapewnia sprawdzenie stanu technicznego wózka, w tym układu kierowniczego, hamulcowego i napędowego, mechanizmów podnoszenia, oświetlenia i sygnalizacji oraz urządzeń zabezpieczających (§ 7 ust. 1). Stwierdzone nieprawidłowości odnotowuje się w dokumentach eksploatacyjnych, a praca niesprawnym wózkiem jest niedopuszczalna (§ 7 ust. 2 i 3). Ładunki rozmieszcza się i mocuje tak, żeby nie stwarzały zagrożenia (§ 9). Niedopuszczalne jest transportowanie ładunków niedostosowanych do wymiarów podstawy ładunkowej, obciążanie wózka ponad ładowność z jego instrukcji i jazda po niestabilnym lub śliskim podłożu (§ 17 pkt 1, 5 i 7). Osoby przewozi się wózkiem tylko wtedy, gdy producent go do tego przystosował (§ 10). Codzienne sprawdzenie zapiszesz na skróconej [liście kontrolnej wózka widłowego przed pracą (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/lista-kontrolna-wozka-widlowego-przed-praca).

## Jak wdrożyć instrukcję BHP: paleciak?

Pracodawca wydaje szczegółowe instrukcje i wskazówki BHP na stanowiskach pracy (art. 237⁴ § 2 KP) i udostępnia pracownikom do stałego korzystania aktualne instrukcje dotyczące obsługi maszyn i prac związanych z zagrożeniami wypadkowymi (§ 41 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP). Instrukcja wskazuje czynności przed pracą, zasady bezpiecznej pracy, czynności po jej zakończeniu i postępowanie w sytuacjach awaryjnych (§ 41 ust. 2), dlatego wzór ma te cztery bloki. Pracownik potwierdza zapoznanie się w postaci papierowej lub elektronicznej (art. 237⁴ § 3 KP), na co wzór ma tabelę podpisów. Kilka instrukcji jednego pracownika zbierze [oświadczenie o zapoznaniu z instrukcją BHP (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/oswiadczenie-o-zapoznaniu-z-instrukcja-bhp).

Instrukcję omawia się podczas instruktażu stanowiskowego, który planuje [program instruktażu stanowiskowego (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/program-instruktazu-stanowiskowego). Zagrożenia z pkt 2 powinny zgadzać się z kartą oceny ryzyka dla stanowiska, którą przygotujesz na [wzorze oceny ryzyka zawodowego (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/ocena-ryzyka-zawodowego-wzor). Gotowe karty z listą zagrożeń dla zawodów przy tych pracach: [ocena ryzyka zawodowego: operator wózka widłowego (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/ocena-ryzyka-zawodowego-operator-wozka-widlowego), [ocena ryzyka zawodowego: robotnik budowlany (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/ocena-ryzyka-zawodowego-robotnik-budowlany).

## Co zawiera dokument

| Pole | Co wpisać |
| --- | --- |
| Nagłówek | Numer i wersja instrukcji, data opracowania i obowiązywania. |
| Pracodawca, maszyna, stanowisko | Nazwa firmy, typ i numer maszyny, kto ją obsługuje, gdzie leży instrukcja. |
| Opracowanie i zatwierdzenie | Kto opracował i zatwierdził, na podstawie instrukcji producenta (DTR) i oceny ryzyka. |
| Zagrożenia | Lista zagrożeń przy tej maszynie do zaznaczenia i uzupełnienia. |
| Wymagania i środki ochrony | Uprawnienia, szkolenia, badania, zapoznanie z instrukcją; ŚOI wymagane przy obsłudze. |
| Przed pracą, w trakcie, po pracy | Czynności w trzech blokach, zgodnie z § 41 ust. 2 rozporządzenia. |
| Zakazy i sytuacje awaryjne | Czego nie wolno, co robić przy awarii, wypadku i pożarze; telefony i miejsca. |
| Zmiany i potwierdzenie zapoznania | Rejestr zmian instrukcji i lista podpisów pracowników (art. 237⁴ § 3 KP). |

## Najczęstsze pytania

### Czy na ręczny wózek paletowy potrzebne są uprawnienia?

Nie ma tu uprawnień UDT ani wymogów z rozporządzenia o wózkach jezdniowych, bo ono dotyczy wózków z napędem silnikowym (§ 1 rozporządzenia, t.j. Dz.U. 2020 poz. 852), a dozorem objęte są wózki z mechanicznym napędem podnoszenia (§ 1 pkt 6 lit. l rozporządzenia Dz.U. 2012 poz. 1468). Pracownika szkoli się w zakresie prawidłowych sposobów wykonywania ręcznych prac transportowych (§ 5 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, t.j. Dz.U. 2018 poz. 1139).

### Ile kg można przewozić ręcznym wózkiem paletowym?

Rozporządzenie o ręcznych pracach transportowych nie wymienia wózka paletowego z nazwy. Dla wózków poruszanych ręcznie, 3- i więcej kołowych, podaje 450 kg dla mężczyzn i 180 kg dla kobiet razem z masą wózka na terenie płaskim, twardym i gładkim o nachyleniu do 5% (§ 21 ust. 1). Limit na swojej budowie pracodawca ustala w ocenie ryzyka, a udźwigu z tabliczki wózka nie przekracza się (§ 65 rozporządzenia o BHP przy robotach budowlanych).

### Czy można jechać na paleciaku albo stać na jego widłach?

Nie, chyba że producent przystosował wózek do przewożenia osób (§ 10 rozporządzenia, t.j. Dz.U. 2020 poz. 852). Podnoszenie osób na pomostach jest dopuszczalne tylko przy wózkach podnośnikowych z mechanicznym napędem podnoszenia, na pomostach przystosowanych do tego celu i gdy instrukcja wózka na to pozwala (§ 11 ust. 1).

## Źródła

- [Kodeks pracy, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 1245 (ELI)](https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/1245/ogl)
- [Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów BHP, tekst jednolity Dz.U. 2003 nr 169 poz. 1650, § 41 (PDF)](https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2003/1650/text.pdf)
- [Rozporządzenie w sprawie BHP podczas wykonywania robót budowlanych (Dz.U. 2003 nr 47 poz. 401, PDF)](https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2003/401/text.pdf)
- [Rozporządzenie w sprawie BHP przy użytkowaniu wózków jezdniowych z napędem silnikowym, tekst jednolity Dz.U. 2020 poz. 852 (PDF)](https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2020/852/text.pdf)
- [Rozporządzenie w sprawie BHP przy ręcznych pracach transportowych oraz innych pracach związanych z wysiłkiem fizycznym, tekst jednolity Dz.U. 2018 poz. 1139 (PDF)](https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2018/1139/text.pdf)
- [Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu (Dz.U. 2012 poz. 1468, PDF)](https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2012/1468/text.pdf)

## Poradniki do tego wzoru

- [Wózek unoszący i paleciak elektryczny: czy potrzebne są uprawnienia UDT?](https://atestero.pl/baza-wiedzy/wozki-unoszace-paleciak-elektryczny-uprawnienia)
- [Uprawnienia na wózek widłowy: ważność 10 lub 5 lat, stare uprawnienia, przedłużenie](https://atestero.pl/baza-wiedzy/wozki-widlowe-uprawnienia-waznosc)
- [Dokumentacja maszyn i sprzętu na budowie: co musi być na miejscu i u kogo](https://atestero.pl/baza-wiedzy/dokumentacja-maszyn-i-sprzetu-na-budowie)

Źródło: Atestero, „Instrukcja BHP paleciak (wózek paletowy): wzór Word i PDF”, https://atestero.pl/wzory/instrukcja-bhp-wozek-paletowy (aktualizacja 2026-10-31).