# Zgłoszenie zmiany sposobu użytkowania (PB-18): wzór Word i PDF

- Adres: https://atestero.pl/wzory/zgloszenie-zmiany-sposobu-uzytkowania-pb-18
- Aktualizacja: 2026-10-26
- Stan prawny sprawdzony: 2026-10-26
- Pobieranie: bezpłatnie, bez rejestracji

## W skrócie

Zgłoszenie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części składa inwestor do organu administracji architektoniczno-budowlanej na urzędowym formularzu PB-18, zanim zmieni sposób użytkowania. Określa dotychczasowy i zamierzony sposób użytkowania i dołącza dokumenty z art. 71 ust. 2 Prawa budowlanego. Zmiana może nastąpić, jeżeli organ w ciągu 30 dni od doręczenia zgłoszenia nie wniesie sprzeciwu (art. 71 ust. 4).

Wzór ma trzy strony A4 i odwzorowuje pola formularza PB-18 z załącznika do rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki z 18 lutego 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 243), który w Dzienniku Ustaw też zajmuje trzy strony. Pierwsza strona to organ administracji architektoniczno-budowlanej, dane inwestora, adres do korespondencji i pełnomocnik (pkt 1–3). Druga to dotychczasowy i zamierzony sposób użytkowania, dane obiektu i informacje o robotach budowlanych (pkt 4–7). Trzecia to załączniki, podpis i przypisy 1–5 (pkt 8–9), a pod nimi lista pomocnicza z art. 71 ust. 4 i 5, która nie należy do formularza. Roboty, które nie wiążą się ze zmianą sposobu użytkowania, zgłasza się na [formularzu zgłoszenia budowy PB-2 (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/zgloszenie-budowy-lub-robot-budowlanych).

## Pliki do pobrania

- [Pobierz DOCX (do edycji)](https://atestero.pl/wzory/zgloszenie-zmiany-sposobu-uzytkowania-pb-18.docx)
- [Pobierz PDF (do wydruku)](https://atestero.pl/wzory/zgloszenie-zmiany-sposobu-uzytkowania-pb-18.pdf)

## Co jest zmianą sposobu użytkowania obiektu?

Art. 71 ust. 1 Prawa budowlanego podaje przykłady („w szczególności”). Zmianą sposobu użytkowania jest podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie lub jego części działalności zmieniającej warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń (pkt 2). Jest nią też podjęcie działalności zaliczanej do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (pkt 3). Przykładem może być urządzenie warsztatu z lakiernią w hali, która dotąd służyła jako magazyn.

Zgłoszenie dotyczy obiektu już użytkowanego. Gdy budowa trwa, zmiana zamierzonego sposobu użytkowania obiektu lub jego części jest istotnym odstąpieniem od projektu (art. 36a ust. 5 pkt 4) i wymaga [wniosku o zmianę pozwolenia na budowę PB-7 (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/wniosek-o-zmiane-pozwolenia-na-budowe-pb-7). Przepisów art. 71 ust. 2–7 nie stosuje się do obiektów na terenach zamkniętych ustalonych decyzją Ministra Obrony Narodowej (ust. 9). Pozostałe zakresy istotnego odstąpienia wymienia poradnik [istotne odstąpienie od projektu: lista z art. 36a ust. 5](https://atestero.pl/baza-wiedzy/istotne-odstapienie-od-projektu-budowlanego).

> **Stan prawny sprawdzony 2026-10-26.** Wzór odwzorowuje pola 1–9 i przypisy 1–5 formularza PB-18 z załącznika do rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki z 18 lutego 2026 r. w sprawie określenia wzoru formularza zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części (Dz.U. 2026 poz. 243). Rozporządzenie sprawdzono w tekście z bazy ELI 26 października 2026 r.; akt obowiązuje od 3 marca 2026 r. i nie ma aktów zmieniających. W pkt 8 i w przypisie 2 pominięto przywołania Dziennika Ustaw przy ustawie o opłacie skarbowej i ustawie o doręczeniach elektronicznych. Art. 30 ust. 2–3, 36a ust. 5 pkt 4, 71, 71a i 93 pkt 9b Prawa budowlanego sprawdzono w tekście jednolitym Dz.U. 2026 poz. 524 (odczyt 18 października 2026 r.). Nowelizacje po tym tekście (Dz.U. 2026 poz. 605, 646, 1161 i 1347, odczyt 26 października 2026 r.) tych przepisów nie zmieniają. Lista pomocnicza pod formularzem nie jest częścią wzoru urzędowego.

## Jakie załączniki dołączyć do zgłoszenia PB-18?

Pkt 8 formularza powtarza listę z art. 71 ust. 2 i ust. 2a i dodaje pełnomocnictwo, potwierdzenie uiszczenia opłaty skarbowej oraz szkice lub rysunki. Zamiast oryginałów zaświadczenia o zgodności z planem, decyzji o warunkach zabudowy, ekspertyzy technicznej i dokumentów z innych przepisów można dołączyć kopie (przypis 4). Oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością przygotujesz na [wzorze oświadczenia PB-5 (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/oswiadczenie-o-prawie-do-dysponowania-nieruchomoscia).

Przy zmianie z art. 71 ust. 1 pkt 2 potrzebna jest ekspertyza techniczna osoby z uprawnieniami budowlanymi bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności (ust. 2 pkt 5). Gdy zmiana dotyczy warunków bezpieczeństwa pożarowego, dochodzi ekspertyza rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych (ust. 2a). W zależności od potrzeb dołącza się też pozwolenia, uzgodnienia i opinie z odrębnych ustaw, w szczególności decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach (ust. 2 pkt 6).

1. opis i rysunek usytuowania obiektu względem granic nieruchomości i sąsiednich obiektów, z oznaczeniem części, w której zmienia się sposób użytkowania (art. 71 ust. 2 pkt 1)
2. zwięzły opis techniczny z danymi techniczno-użytkowymi, w tym wielkościami i rozkładem obciążeń (pkt 2)
3. oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (pkt 3)
4. zaświadczenie wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności z miejscowym planem albo decyzja o warunkach zabudowy, gdy planu nie ma (pkt 4)
5. ekspertyza techniczna (pkt 5) i ekspertyza rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych (ust. 2a), jeżeli dotyczą

## Zmiana sposobu użytkowania z robotami budowlanymi

Gdy zmiana wymaga robót objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę, organ wnosi sprzeciw do zgłoszenia (art. 71 ust. 5 pkt 1). O zmianie sposobu użytkowania rozstrzyga wtedy decyzja o pozwoleniu na budowę (ust. 6 pkt 1), o którą występuje się na [wzorze wniosku o pozwolenie na budowę PB-1 (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/wniosek-o-pozwolenie-na-budowe).

Gdy roboty wymagają tylko zgłoszenia, do zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania stosuje się odpowiednio art. 30 ust. 2–3 (art. 71 ust. 6 pkt 2). Dlatego formularz ma pkt 7, w którym podaje się rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót oraz planowany termin rozpoczęcia. Szkice lub rysunki z pkt 8 dotyczą tylko tej sytuacji (przypis 5). Opis robót przygotowuje zwykle wykonawca albo projektant, bo to oni znają zakres prac i technologię.

## Sprzeciw w 30 dni i skutki zmiany bez zgłoszenia

Zgłoszenia dokonuje się przed zmianą sposobu użytkowania. Zmiana może nastąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia organ nie wniesie sprzeciwu w drodze decyzji, i nie później niż po upływie 2 lat od doręczenia zgłoszenia (art. 71 ust. 4). Przed upływem 30 dni organ może z urzędu wydać zaświadczenie o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu, które uprawnia do zmiany (ust. 4c). Gdy zgłoszenie wymaga uzupełnienia, organ nakłada ten obowiązek postanowieniem, a przy nieuzupełnieniu wnosi sprzeciw (ust. 3).

Zgłoszenie dokonane po zmianie sposobu użytkowania nie wywołuje skutków prawnych (art. 71 ust. 7). Przy zmianie bez zgłoszenia organ nadzoru budowlanego wstrzymuje użytkowanie postanowieniem i nakłada obowiązek przedstawienia dokumentów z art. 71 ust. 2. Po ich przedstawieniu ustala opłatę legalizacyjną liczoną jak kary z art. 59f ust. 1, ze stawką podwyższoną dziesięciokrotnie (art. 71a ust. 1–3). Gdy obowiązek nie zostanie wykonany, nakazuje przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania (art. 71a ust. 4). Zmiana sposobu użytkowania bez wymaganego zgłoszenia podlega też karze grzywny (art. 93 pkt 9b).

Zgłoszenia dokonuje się w postaci papierowej albo jako dokument elektroniczny przez portal e-Budownictwo (art. 71 ust. 2b i 2d). Rozporządzenie z 18 lutego 2026 r. obowiązuje od 3 marca 2026 r. i uchyliło wzór z 12 lutego 2021 r. (Dz.U. 2021 poz. 298). Nowy formularz stosuje się do zgłoszeń składanych od tego dnia (§ 2 i 3). Wszystkie formularze PB z 2026 r. razem z aktami i datami są opisane w poradniku [wszystkie druki PB](https://atestero.pl/baza-wiedzy/formularze-pb-2026-nowe-wzory-druki-budowlane). 49d), co pokazuje [wniosek o legalizację samowoli budowlanej (DOCX, PDF)](https://atestero.pl/wzory/wniosek-o-legalizacje-samowoli-budowlanej).

## Co zawiera dokument

| Pole | Co wpisać |
| --- | --- |
| 1. Organ administracji architektoniczno-budowlanej | Nazwa organu, do którego składasz zgłoszenie, na przykład starosta albo prezydent miasta na prawach powiatu. |
| 2.1–2.2. Inwestor | Imię i nazwisko lub nazwa, adres, e-mail i telefon (nieobowiązkowo); adres do korespondencji i adres do doręczeń elektronicznych, gdy jest inny. |
| 3. Pełnomocnik | Pełnomocnik albo pełnomocnik do doręczeń: imię i nazwisko, adres, adres do doręczeń elektronicznych. |
| 4. Dotychczasowy sposób użytkowania | Jak obiekt lub jego część jest używany teraz, na przykład magazyn, z kondygnacją i powierzchnią. |
| 5. Zamierzony sposób użytkowania | Nowa funkcja obiektu lub jego części, na przykład warsztat, biuro albo lokal usługowy. |
| 6. Dane obiektu | Adres i identyfikator działki ewidencyjnej; na papierze można podać jednostkę i obręb ewidencyjny, numer działki i arkusz mapy (przypis 3). |
| 7. Informacje o robotach budowlanych | Tylko gdy zmiana wymaga robót objętych zgłoszeniem: rodzaj, zakres, sposób wykonywania i planowany termin rozpoczęcia. |
| 8. Załączniki | Oświadczenie, pełnomocnictwo, opłata skarbowa, opis i rysunek, opis techniczny, zaświadczenie o zgodności z planem albo decyzja o warunkach zabudowy, ekspertyzy, szkice. |
| 9. Podpis | Czytelny podpis inwestora albo pełnomocnika z datą, przy składaniu zgłoszenia w postaci papierowej. |

## Najczęstsze pytania

### Ile czeka się na zmianę sposobu użytkowania po zgłoszeniu?

Organ ma 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia na wniesienie sprzeciwu. Jeżeli go nie wniesie, zmiana może nastąpić, ale nie później niż po upływie 2 lat od doręczenia zgłoszenia (art. 71 ust. 4 Prawa budowlanego). Wcześniej uprawnia do niej zaświadczenie o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu (ust. 4c).

### Jakie dokumenty są potrzebne do zmiany sposobu użytkowania budynku?

Formularz PB-18, opis i rysunek usytuowania obiektu, zwięzły opis techniczny, oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością oraz zaświadczenie o zgodności z miejscowym planem albo decyzja o warunkach zabudowy (art. 71 ust. 2 Prawa budowlanego). Przy zmianie warunków bezpieczeństwa, pracy, zdrowotnych albo obciążeń dochodzi ekspertyza techniczna, a przy zmianie warunków pożarowych ekspertyza rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych.

### Co grozi za zmianę sposobu użytkowania bez zgłoszenia?

Organ nadzoru budowlanego wstrzymuje użytkowanie, nakłada obowiązek przedstawienia dokumentów i ustala opłatę legalizacyjną ze stawką podwyższoną dziesięciokrotnie (art. 71a Prawa budowlanego). Jeżeli dokumentów nie przedstawiono, nakazuje przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania. Za zmianę bez wymaganego zgłoszenia grozi też grzywna (art. 93 pkt 9b).

## Źródła

- [Rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z 18 lutego 2026 r. w sprawie określenia wzoru formularza zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, Dz.U. 2026 poz. 243 (ELI)](https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/243/ogl)
- [Rozporządzenie z 18 lutego 2026 r., Dz.U. 2026 poz. 243 (PDF z formularzem PB-18)](https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2026/243/text.pdf)
- [Prawo budowlane, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 524 (ELI)](https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/524/ogl)
- [Prawo budowlane, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 524 (PDF)](https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2026/524/text.pdf)

## Poradniki do tego wzoru

- [Jak sprawdzić uprawnienia budowlane kierownika budowy i robót: e-CRUB i izba](https://atestero.pl/baza-wiedzy/jak-sprawdzic-uprawnienia-budowlane)
- [Kierownik robót a kierownik budowy: obowiązki, uprawnienia i wpisy w dzienniku](https://atestero.pl/baza-wiedzy/kierownik-robot-a-kierownik-budowy)
- [Dziennik budowy: kto robi wpisy, przykładowe wpisy i elektroniczny dziennik budowy (EDB)](https://atestero.pl/baza-wiedzy/dziennik-budowy-wpisy-i-elektroniczny-dziennik)

Źródło: Atestero, „Zgłoszenie zmiany sposobu użytkowania (PB-18): wzór Word i PDF”, https://atestero.pl/wzory/zgloszenie-zmiany-sposobu-uzytkowania-pb-18 (aktualizacja 2026-10-26).