Do kiedy są ważne uprawnienia UDT i SEP?
Zaświadczenie kwalifikacyjne UDT jest ważne 5 albo 10 lat, zależnie od rodzaju urządzenia, a dokładna data jest na karcie (art. 22 ust. 3a ustawy o dozorze technicznym i załącznik nr 3 do rozporządzenia z 21.05.2019 r.). Świadectwo kwalifikacyjne SEP traci ważność po 5 latach od dnia wydania (art. 54 ust. 1aa Prawa energetycznego). Uprawnienia z książki operatora maszyn budowlanych nie mają terminu ważności w przepisach.
Na budowie najczęściej spotkasz karty na wózki jezdniowe podnośnikowe (10 lat, a wózki z wysięgnikiem 5 lat), podesty ruchome przejezdne (5 lat), żurawie przewoźne i przenośne, w tym HDS (10 lat), oraz żurawie wieżowe i samojezdne (5 lat). Pełną listę z kolumną „uprawnia też do” zawiera tabela niżej, a zasady wyjaśnia poradnik o ważności uprawnień UDT.
Kiedy złożyć wniosek o przedłużenie uprawnień UDT?
Wniosek o przedłużenie zaświadczenia UDT trzeba złożyć najpóźniej 3 miesiące przed końcem jego ważności (art. 23 ust. 2c pkt 1 ustawy o dozorze technicznym), a według UDT najwcześniej 2 lata przed tą datą. Przedłużenie jest bezpłatne i odbywa się bez egzaminu, jeśli operator wykonywał czynności z zaświadczenia przez co najmniej 3 lata w ostatnich 5 latach i złoży o tym oświadczenie (art. 23 ust. 2a, 2c pkt 2 i ust. 2d).
Przykład: karta na wózki jezdniowe ważna do 15.03.2027 r. Wniosek można złożyć od 15.03.2025 r., a ostatni dzień to 15.12.2026 r. Po przedłużeniu nowa karta jest ważna do 15.03.2037 r., bo nowy okres liczy się od dnia upływu poprzedniego (§ 7 ust. 4 rozporządzenia). Wniosek składa się w eUDT albo na papierze do jednostki dozoru, która wydała zaświadczenie (§ 7 ust. 1). Pola wniosku z załącznika nr 4 do rozporządzenia zawiera wzór wniosku o przedłużenie uprawnień UDT (DOCX, PDF).
Po terminie przedłużenie nie jest możliwe. Operator składa wniosek o sprawdzenie kwalifikacji i ponownie zdaje egzamin przed komisją UDT, a opłata wynosi 3,75% przeciętnego wynagrodzenia ogłaszanego przez Prezesa GUS (art. 23 ust. 4).
Jak przedłużyć uprawnienia SEP?
Świadectwa SEP nie przedłuża się na wniosek: przed upływem 5 lat trzeba ponownie zdać egzamin przed komisją kwalifikacyjną, a nowe świadectwo jest ważne 5 lat od dnia wydania. Wniosek o egzamin składa sama osoba albo jej pracodawca (§ 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z 1.07.2022 r.).
Komisja zawiadamia o terminie egzaminu co najmniej 14 dni wcześniej (§ 10 ust. 2). Egzamin jest ustny i może odbyć się zdalnie (§ 10 ust. 1 i 5), a świadectwo komisja wydaje w ciągu 14 dni od egzaminu (§ 13). Opłata wynosi 10% minimalnego wynagrodzenia z dnia złożenia wniosku, czyli w 2026 r. 480,60 zł (§ 14 ust. 1). Kalkulator podaje, do kiedy najpóźniej zdać egzamin, żeby nowe świadectwo było gotowe przed końcem ważności starego. Szczegóły opisuje poradnik o ważności uprawnień SEP.
Bezterminowe uprawnienia SEP i UDT oraz stare zezwolenia na wózki
Świadectwa SEP wydane bezterminowo zachowały ważność najdłużej do 3 lipca 2026 r. (art. 25 pkt 2 ustawy z 20.05.2021 r.), a zaświadczenia UDT bez daty ważności według UDT straciły ważność z końcem 2023 r. (art. 3 ustawy z 9.11.2018 r.). Imienne zezwolenia na wózki, które wystawiał pracodawca, wygasają według daty wystawienia: najpóźniej 31.12.2023, 31.12.2026 albo 31.12.2027 r. (§ 18 rozporządzenia z 15.12.2017 r.).
Wyjątek dotyczy świadectw SEP osób, które przed reformą świadczyły usługi dla konsumentów oraz mikro, małych i średnich firm i musiały sprawdzać kwalifikacje co 5 lat: te świadectwa zachowują okres, na jaki je wydano (art. 25 pkt 1). Operator pracujący na starym zezwoleniu na wózek podnośnikowy potrzebuje przed tą datą zaświadczenia UDT. Różnice między rodzajami wózków opisuje poradnik o uprawnieniach na wózki widłowe.
Daty graniczne dla starych uprawnień (stan prawny na 7.10.2026)| Dokument | Ważny najdłużej do | Podstawa |
|---|
Zaświadczenia UDT bez daty ważności sprawdź w kalkulatorze | 31.12.2023 | art. 3 ustawy z 9.11.2018; komunikat UDT · źródło |
Świadectwa SEP bezterminowe sprawdź w kalkulatorze | 03.07.2026 | art. 25 pkt 2 ustawy z 20.05.2021 · źródło |
Imienne zezwolenia na wózki z lat 2005–2014 sprawdź w kalkulatorze | 31.12.2026 | § 18 pkt 2 rozporządzenia z 15.12.2017 · źródło |
Imienne zezwolenia na wózki z lat 2015–2018 sprawdź w kalkulatorze | 31.12.2027 | § 18 pkt 3 rozporządzenia z 15.12.2017 · źródło |
| Książka operatora maszyn budowlanych (Łukasiewicz-WIT) | bez terminu | § 23 i § 26 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z 20.09.2001 w sprawie BHP podczas eksploatacji maszyn i innych urządzeń technicznych do robót ziemnych, budowlanych i drogowych (t.j. Dz.U. 2018 poz. 583 ze zm.); § 3 rozporządzenia z 8.02.2023 (Dz.U. 2023 poz. 291) · źródło |
Jak sprawdzić, czy uprawnienia SEP i UDT są ważne
Ważność zaświadczenia UDT sprawdzisz w wykazie zaświadczeń kwalifikacyjnych na stronie UDT, a świadectwa SEP w komisji kwalifikacyjnej, która je wydała, bo publiczny ogólnokrajowy rejestr świadectw SEP nie istnieje. W obu przypadkach zacznij od daty na dokumencie i porównaj zakres uprawnień z pracą, którą osoba ma wykonywać.
Procedurę sprawdzania świadectw opisuje poradnik jak sprawdzić uprawnienia SEP, a weryfikację kart UDT i książek operatora poradnik jak sprawdzić uprawnienia UDT i SEP operatora. Badania i szkolenia BHP operatora policzysz w kalkulatorze ważności dokumentów. W skrócie:
- Odczytaj datę ważności z karty UDT albo datę „ważne do dnia” ze świadectwa SEP.
- UDT: w wykazie zaświadczeń kwalifikacyjnych UDT wpisz imię i nazwisko (pola obowiązkowe) oraz numer zaświadczenia albo numer dokumentu tożsamości i datę egzaminu.
- SEP: sprawdź numer komisji w zestawieniu czynnych komisji kwalifikacyjnych URE i w razie wątpliwości poproś komisję o potwierdzenie świadectwa. Według komunikatu Prezesa URE z 28.11.2025 r. świadectwa wydane przez Komisję Kwalifikacyjną nr 739 po 30 maja 2025 r. są nieważne.
- Porównaj zakres: rodzaj urządzenia oraz obsługę lub konserwację na karcie UDT, a na świadectwie SEP grupę (G1, G2, G3), stanowisko (eksploatacja E albo dozór D) i rodzaje urządzeń.
- Wpisz datę do kalkulatora i zapisz przypomnienie, żeby zdążyć z wnioskiem albo egzaminem.
Okresy ważności zaświadczeń UDT: tabela
Tabela zawiera okresy z kolumny c załącznika nr 3 do rozporządzenia z 21.05.2019 r. dla urządzeń używanych na budowach i w logistyce. Obsługa (tabela nr 1) i konserwacja (tabela nr 2) to osobne zaświadczenia z własnymi okresami. Link w ostatniej kolumnie otwiera kalkulator z wybranym urządzeniem.
Okresy ważności zaświadczeń kwalifikacyjnych UDT (zał. 3 do rozporządzenia z 21.05.2019, Dz.U. 2019 poz. 1008)| Urządzenie | Zakres | Okres ważności | Uprawnia też do | Policz termin |
|---|
| wózki jezdniowe podnośnikowe (bez wysięgnika) | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat | – | w kalkulatorze |
| wózki z wysięgnikiem i z operatorem podnoszonym | Obsługa (tabela nr 1) | 5 lat | Uprawnia również do obsługi wszystkich pozostałych wózków jezdniowych podnośnikowych z mechanicznym napędem podnoszenia. | w kalkulatorze |
| żurawie przewoźne i przenośne (np. HDS) | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat | Uprawnia do obsługi żurawi przewoźnych i przenośnych oraz stacjonarnych. | w kalkulatorze |
| żurawie samojezdne | Obsługa (tabela nr 1) | 5 lat | Uprawnia do obsługi żurawi samojezdnych, przewoźnych i przenośnych oraz stacjonarnych. | w kalkulatorze |
| żurawie wieżowe i szybkomontujące | Obsługa (tabela nr 1) | 5 lat | Uprawnia do obsługi żurawi wieżowych i szybkomontujących oraz szynowych. | w kalkulatorze |
| żurawie stacjonarne | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat | – | w kalkulatorze |
| podesty ruchome przejezdne (np. podnośniki koszowe i nożycowe) | Obsługa (tabela nr 1) | 5 lat | – | w kalkulatorze |
| podesty ruchome masztowe | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat | Uprawnia do obsługi podestów ruchomych masztowych oraz stacjonarnych. | w kalkulatorze |
| podesty ruchome wiszące | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat | Uprawnia do obsługi podestów ruchomych wiszących oraz stacjonarnych. | w kalkulatorze |
| podesty ruchome stacjonarne | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat | – | w kalkulatorze |
| dźwigi budowlane | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat | Uprawnia do obsługi dźwigów budowlanych towarowych i towarowo-osobowych oraz wyciągów towarowych. | w kalkulatorze |
| wyciągi towarowe | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat | – | w kalkulatorze |
| wciągniki i wciągarki | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat (ogólnego przeznaczenia); 5 lat (ogólnego i specjalnego przeznaczenia) | – | w kalkulatorze |
| suwnice (z wciągnikami i wciągarkami) | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat (ogólnego przeznaczenia); 5 lat (ogólnego oraz specjalnego przeznaczenia) | – | w kalkulatorze |
| wózki jezdniowe podnośnikowe | Konserwacja (tabela nr 2) | 5 lat | – | w kalkulatorze |
| podesty ruchome | Konserwacja (tabela nr 2) | 5 lat | – | w kalkulatorze |
| żurawie | Konserwacja (tabela nr 2) | 5 lat (samojezdne oraz przenośne i przewoźne); 5 lat (wieżowe, szybkomontujące, szynowe i stacjonarne); 10 lat (stacjonarne) | – | w kalkulatorze |
| dźwigi budowlane | Konserwacja (tabela nr 2) | 5 lat | – | w kalkulatorze |
| wciągniki i wciągarki | Konserwacja (tabela nr 2) | 10 lat | – | w kalkulatorze |
| suwnice, wciągniki i wciągarki | Konserwacja (tabela nr 2) | 5 lat | – | w kalkulatorze |