Do kiedy są ważne uprawnienia UDT i SEP?
Zaświadczenie kwalifikacyjne UDT jest ważne 5 albo 10 lat, zależnie od rodzaju urządzenia, a dokładna data jest na karcie (art. 22 ust. 3a ustawy o dozorze technicznym i załącznik nr 3 do rozporządzenia z 21.05.2019 r.). Świadectwo kwalifikacyjne SEP traci ważność po 5 latach od dnia wydania (art. 54 ust. 1aa Prawa energetycznego). Uprawnienia z książki operatora maszyn budowlanych nie mają terminu ważności w przepisach.
Na budowie najczęściej spotkasz karty na wózki jezdniowe podnośnikowe (10 lat, a wózki z wysięgnikiem 5 lat), podesty ruchome przejezdne (5 lat), żurawie przewoźne i przenośne, w tym HDS (10 lat), oraz żurawie wieżowe i samojezdne (5 lat). Pełną listę z kolumną „uprawnia też do” zawiera tabela niżej, a zasady wyjaśnia poradnik o ważności uprawnień UDT.
Kiedy złożyć wniosek o przedłużenie uprawnień UDT?
Wniosek o przedłużenie zaświadczenia UDT trzeba złożyć najpóźniej 3 miesiące przed końcem jego ważności (art. 23 ust. 2c pkt 1 ustawy o dozorze technicznym), a według UDT najwcześniej 2 lata przed tą datą. Przedłużenie jest bezpłatne i odbywa się bez egzaminu, jeśli operator wykonywał czynności z zaświadczenia przez co najmniej 3 lata w ostatnich 5 latach i złoży o tym oświadczenie (art. 23 ust. 2a, 2c pkt 2 i ust. 2d).
Przykład: karta na wózki jezdniowe ważna do 15.03.2027 r. Wniosek można złożyć od 15.03.2025 r., a ostatni dzień to 15.12.2026 r. Po przedłużeniu nowa karta jest ważna do 15.03.2037 r., bo nowy okres liczy się od dnia upływu poprzedniego (§ 7 ust. 4 rozporządzenia). Wniosek składa się w eUDT albo na papierze do jednostki dozoru, która wydała zaświadczenie (§ 7 ust. 1). Pola wniosku z załącznika nr 4 do rozporządzenia zawiera wzór wniosku o przedłużenie uprawnień UDT (DOCX, PDF).
Po terminie przedłużenie nie jest możliwe. Operator składa wniosek o sprawdzenie kwalifikacji i ponownie zdaje egzamin przed komisją UDT, a opłata wynosi 3,75% przeciętnego wynagrodzenia ogłaszanego przez Prezesa GUS (art. 23 ust. 4).
Jak przedłużyć uprawnienia SEP?
Świadectwa SEP nie przedłuża się na wniosek: przed upływem 5 lat trzeba ponownie zdać egzamin przed komisją kwalifikacyjną, a nowe świadectwo jest ważne 5 lat od dnia wydania. Wniosek o egzamin składa sama osoba albo jej pracodawca (§ 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z 1.07.2022 r.).
Komisja zawiadamia o terminie egzaminu co najmniej 14 dni wcześniej (§ 10 ust. 2). Egzamin jest ustny i może odbyć się zdalnie (§ 10 ust. 1 i 5), a świadectwo komisja wydaje w ciągu 14 dni od egzaminu (§ 13). Opłata wynosi 10% minimalnego wynagrodzenia z dnia złożenia wniosku, czyli w 2026 r. 480,60 zł (§ 14 ust. 1). Kalkulator podaje, do kiedy najpóźniej zdać egzamin, żeby nowe świadectwo było gotowe przed końcem ważności starego. Szczegóły opisuje poradnik o ważności uprawnień SEP.
Bezterminowe uprawnienia SEP i UDT oraz stare zezwolenia na wózki
Świadectwa SEP wydane bezterminowo zachowały ważność najdłużej do 3 lipca 2026 r. (art. 25 pkt 2 ustawy z 20.05.2021 r.), a zaświadczenia UDT bez daty ważności według UDT straciły ważność z końcem 2023 r. (art. 3 ustawy z 9.11.2018 r.). Imienne zezwolenia na wózki, które wystawiał pracodawca, wygasają według daty wystawienia: najpóźniej 31.12.2023, 31.12.2026 albo 31.12.2027 r. (§ 18 rozporządzenia z 15.12.2017 r.).
Wyjątek dotyczy świadectw SEP osób, które przed reformą świadczyły usługi dla konsumentów oraz mikro, małych i średnich firm i musiały sprawdzać kwalifikacje co 5 lat: te świadectwa zachowują okres, na jaki je wydano (art. 25 pkt 1). Operator pracujący na starym zezwoleniu na wózek podnośnikowy potrzebuje przed tą datą zaświadczenia UDT, a termin konkretnego zezwolenia pokaże narzędzie czy uprawnienia na wózki widłowe są jeszcze ważne. Różnice między rodzajami wózków opisuje poradnik o uprawnieniach na wózki widłowe.
Daty graniczne dla starych uprawnień (stan prawny na 7.10.2026)| Dokument | Ważny najdłużej do | Podstawa |
|---|
Zaświadczenia UDT bez daty ważności sprawdź w kalkulatorze | 31.12.2023 | art. 3 ustawy z 9.11.2018; komunikat UDT · źródło |
Świadectwa SEP bezterminowe sprawdź w kalkulatorze | 03.07.2026 | art. 25 pkt 2 ustawy z 20.05.2021 · źródło |
Imienne zezwolenia na wózki z lat 2005–2014 sprawdź w kalkulatorze | 31.12.2026 | § 18 pkt 2 rozporządzenia z 15.12.2017 · źródło |
Imienne zezwolenia na wózki z lat 2015–2018 sprawdź w kalkulatorze | 31.12.2027 | § 18 pkt 3 rozporządzenia z 15.12.2017 · źródło |
| Książka operatora maszyn budowlanych (Łukasiewicz-WIT) | bez terminu | § 23 i § 26 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z 20.09.2001 w sprawie BHP podczas eksploatacji maszyn i innych urządzeń technicznych do robót ziemnych, budowlanych i drogowych (t.j. Dz.U. 2018 poz. 583 ze zm.); § 3 rozporządzenia z 8.02.2023 (Dz.U. 2023 poz. 291) · źródło |
Jak sprawdzić, czy uprawnienia SEP i UDT są ważne
Ważność zaświadczenia UDT sprawdzisz w wykazie zaświadczeń kwalifikacyjnych na stronie UDT, a świadectwa SEP w komisji kwalifikacyjnej, która je wydała, bo publiczny ogólnokrajowy rejestr świadectw SEP nie istnieje. W obu przypadkach zacznij od daty na dokumencie i porównaj zakres uprawnień z pracą, którą osoba ma wykonywać.
Procedurę sprawdzania świadectw opisuje poradnik jak sprawdzić uprawnienia SEP, a weryfikację kart UDT i książek operatora poradnik jak sprawdzić uprawnienia UDT i SEP operatora. Badania i szkolenia BHP operatora policzysz w kalkulatorze ważności dokumentów. W skrócie:
- Odczytaj datę ważności z karty UDT albo datę „ważne do dnia” ze świadectwa SEP.
- UDT: w wykazie zaświadczeń kwalifikacyjnych UDT wpisz imię i nazwisko (pola obowiązkowe) oraz numer zaświadczenia albo numer dokumentu tożsamości i datę egzaminu.
- SEP: sprawdź numer komisji w zestawieniu czynnych komisji kwalifikacyjnych URE, a o potwierdzenie świadectwa poproś komisję, która je wydała. Według komunikatu Prezesa URE z 28.11.2025 r. świadectwa wydane przez Komisję Kwalifikacyjną nr 739 po 30 maja 2025 r. są nieważne.
- Porównaj zakres: rodzaj urządzenia oraz obsługę lub konserwację na karcie UDT, a na świadectwie SEP grupę (G1, G2, G3), stanowisko (eksploatacja E albo dozór D) i rodzaje urządzeń.
- Wpisz datę do kalkulatora i zapisz przypomnienie, żeby zdążyć z wnioskiem albo egzaminem.
Okresy ważności zaświadczeń UDT: tabela
Tabela zawiera okresy z kolumny c załącznika nr 3 do rozporządzenia z 21.05.2019 r. dla urządzeń używanych na budowach i w logistyce. Obsługa (tabela nr 1) i konserwacja (tabela nr 2) to osobne zaświadczenia z własnymi okresami. Link w ostatniej kolumnie otwiera kalkulator z wybranym urządzeniem.
Okresy ważności zaświadczeń kwalifikacyjnych UDT (zał. 3 do rozporządzenia z 21.05.2019, Dz.U. 2019 poz. 1008)| Urządzenie | Zakres | Okres ważności | Uprawnia też do | Policz termin |
|---|
| wózki jezdniowe podnośnikowe (bez wysięgnika) | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat | – | w kalkulatorze |
| wózki z wysięgnikiem i z operatorem podnoszonym | Obsługa (tabela nr 1) | 5 lat | Uprawnia również do obsługi wszystkich pozostałych wózków jezdniowych podnośnikowych z mechanicznym napędem podnoszenia. | w kalkulatorze |
| żurawie przewoźne i przenośne (np. HDS) | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat | Uprawnia do obsługi żurawi przewoźnych i przenośnych oraz stacjonarnych. | w kalkulatorze |
| żurawie samojezdne | Obsługa (tabela nr 1) | 5 lat | Uprawnia do obsługi żurawi samojezdnych, przewoźnych i przenośnych oraz stacjonarnych. | w kalkulatorze |
| żurawie wieżowe i szybkomontujące | Obsługa (tabela nr 1) | 5 lat | Uprawnia do obsługi żurawi wieżowych i szybkomontujących oraz szynowych. | w kalkulatorze |
| żurawie stacjonarne | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat | – | w kalkulatorze |
| podesty ruchome przejezdne (np. podnośniki koszowe i nożycowe) | Obsługa (tabela nr 1) | 5 lat | – | w kalkulatorze |
| podesty ruchome masztowe | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat | Uprawnia do obsługi podestów ruchomych masztowych oraz stacjonarnych. | w kalkulatorze |
| podesty ruchome wiszące | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat | Uprawnia do obsługi podestów ruchomych wiszących oraz stacjonarnych. | w kalkulatorze |
| podesty ruchome stacjonarne | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat | – | w kalkulatorze |
| dźwigi budowlane | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat | Uprawnia do obsługi dźwigów budowlanych towarowych i towarowo-osobowych oraz wyciągów towarowych. | w kalkulatorze |
| wyciągi towarowe | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat | – | w kalkulatorze |
| wciągniki i wciągarki | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat (ogólnego przeznaczenia); 5 lat (ogólnego i specjalnego przeznaczenia) | – | w kalkulatorze |
| suwnice (z wciągnikami i wciągarkami) | Obsługa (tabela nr 1) | 10 lat (ogólnego przeznaczenia); 5 lat (ogólnego oraz specjalnego przeznaczenia) | – | w kalkulatorze |
| wózki jezdniowe podnośnikowe | Konserwacja (tabela nr 2) | 5 lat | – | w kalkulatorze |
| podesty ruchome | Konserwacja (tabela nr 2) | 5 lat | – | w kalkulatorze |
| żurawie | Konserwacja (tabela nr 2) | 5 lat (samojezdne oraz przenośne i przewoźne); 5 lat (wieżowe, szybkomontujące, szynowe i stacjonarne); 10 lat (stacjonarne) | – | w kalkulatorze |
| dźwigi budowlane | Konserwacja (tabela nr 2) | 5 lat | – | w kalkulatorze |
| wciągniki i wciągarki | Konserwacja (tabela nr 2) | 10 lat | – | w kalkulatorze |
| suwnice, wciągniki i wciągarki | Konserwacja (tabela nr 2) | 5 lat | – | w kalkulatorze |