Wzory dokumentów
Program instruktażu stanowiskowego — wzór szczegółowego programu dla stanowisk budowlanych (DOCX i PDF)
Wzór to szablon szczegółowego programu na trzy strony: dane stanowiska, cel, uczestnicy, etapy, tabela tematów z minimalnymi godzinami z ramowego programu, sprawdzian wiedzy i umiejętności oraz podpisy. Trzecia strona pokazuje przykład dla robotnika budowlanego na budowie kubaturowej. Przykład dopasuj do oceny ryzyka zawodowego i warunków na swojej budowie.
W skrócie
Program instruktażu stanowiskowego to dokument pracodawcy, który opisuje, czego i jak długo uczy się pracownik na konkretnym stanowisku przed dopuszczeniem do pracy. Opracowuje się go na podstawie ramowego programu z części II załącznika nr 1 do rozporządzenia z 27 lipca 2004 r.: pięć etapów, co najmniej 8 godzin lekcyjnych i sprawdzian na końcu.
Opracowanie: Jędrzej Poliński · Aktualizacja 7 października 2026 r. · Stan prawny sprawdzony 7 października 2026 r.
Kiedy potrzebny jest program instruktażu stanowiskowego?
Zawsze, gdy prowadzisz instruktaż stanowiskowy. Szkolenie wstępne prowadzi się według programów opracowanych dla poszczególnych grup stanowisk (§ 8), a programy opracowuje pracodawca albo, w porozumieniu z nim, jednostka szkoleniowa, na podstawie ramowych programów (§ 7 ust. 1). Instruktaż stanowiskowy przechodzi pracownik zatrudniany na stanowisku robotniczym lub innym z narażeniem na czynniki szkodliwe, uciążliwe albo niebezpieczne, pracownik przenoszony na takie stanowisko, uczeń i student na praktyce (§ 11 ust. 1), a także pracownik po zmianie warunków techniczno-organizacyjnych na stanowisku (§ 11 ust. 3). Kto pracuje na kilku stanowiskach, przechodzi instruktaż na każdym (§ 11 ust. 2).
Programy, według których prowadzono aktualne szkolenia, pracodawca przechowuje (§ 7 ust. 3). Szerzej o szkoleniu wstępnym na budowie: szkolenie wstępne i instruktaż stanowiskowy na budowie.
Stan prawny sprawdzony 7 października 2026 r.
Szablon oparto na § 7-12 i części II załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 27 lipca 2004 r. w sprawie szkolenia w dziedzinie BHP (tekst jednolity Dz.U. 2024 poz. 1327, zmiana § 12 Dz.U. 2025 poz. 1640), sprawdzonych 7 października 2026 r. Przepisy nie podają wzoru szczegółowego programu. Przykład dla robotnika budowlanego jest poglądowy: treść programu opracowuje pracodawca na podstawie oceny ryzyka, najlepiej ze specjalistą BHP.
Co zawiera ramowy program instruktażu stanowiskowego?
Ramowy program z części II załącznika nr 1 określa cel (informacje o czynnikach środowiska pracy i ryzyku zawodowym, sposoby ochrony przed zagrożeniami, umiejętność bezpiecznego wykonywania pracy), uczestników i sposób organizacji. Instruktaż prowadzi się na stanowisku, na którym pracownik będzie zatrudniony, w pięciu etapach: rozmowa wstępna, pokaz i objaśnienie procesu pracy, próbne wykonanie z korektą instruktora, samodzielna praca pod nadzorem, sprawdzenie i ocena.
Tabela ramowego programu podaje minimalne godziny lekcyjne po 45 minut dla osób z § 11 ust. 1: przygotowanie pracownika 2, pokaz 0,5, próbne wykonanie 0,5, samodzielna praca pod nadzorem 4, omówienie i ocena 1, razem co najmniej 8. Dla stanowisk administracyjno-biurowych z czynnikami uciążliwymi minimum wynosi 2 godziny. Rzeczywisty czas zależy od przygotowania zawodowego, stażu i zagrożeń (§ 11 ust. 4), więc doświadczony murarz i osoba bez praktyki mogą mieć inny instruktaż, ale program nie powinien schodzić poniżej minimum z ramowego programu.
Jak napisać program dla stanowiska budowlanego krok po kroku?
Program pisze się dla stanowiska, a nie dla całej firmy. Zacznij od karty oceny ryzyka zawodowego, bo z niej biorą się zagrożenia i środki ochrony, a skończ na tym, kto i jak sprawdzi pracownika. Podstawę do opisu zagrożeń daje poradnik ocena ryzyka zawodowego na budowie.
- Wpisz stanowisko, miejsce pracy, autora i osobę zatwierdzającą oraz wersję programu.
- Zaznacz grupy uczestników: nowo zatrudnieni, przenoszeni, po zmianie warunków pracy, uczniowie i studenci.
- Przepisz zagrożenia z oceny ryzyka oraz maszyny, narzędzia, środki ochrony i instrukcje (IBWR, DTR).
- W tabeli tematów opisz treść każdego etapu dla tego stanowiska i rozpisz godziny, nie mniej niż minimum.
- Ustal formę i kryteria sprawdzianu oraz osobę, która go przeprowadzi.
- Zatwierdź program, przechowuj go razem z kartami szkolenia wstępnego i aktualizuj po zmianie technologii lub maszyn.
Kto prowadzi instruktaż stanowiskowy i jak go potwierdzić?
Instruktaż stanowiskowy przeprowadza wyznaczona przez pracodawcę osoba kierująca pracownikami albo sam pracodawca, jeśli mają odpowiednie kwalifikacje i doświadczenie zawodowe oraz są przeszkoleni w metodach prowadzenia instruktażu stanowiskowego (§ 11 ust. 5). Na budowie to zwykle brygadzista, mistrz albo kierownik robót. Instruktaż kończy się sprawdzianem wiedzy i umiejętności, który jest podstawą dopuszczenia do pracy (§ 11 ust. 6).
Odbycie instruktażu i dopuszczenie do pracy potwierdza się w karcie szkolenia wstępnego, w postaci papierowej albo elektronicznej (§ 12 ust. 1-1c w brzmieniu obowiązującym od 12 grudnia 2025 r.). Kartę przygotujesz na wzorze karty szkolenia wstępnego BHP (DOCX, PDF).
Jakie błędy najczęściej pojawiają się w programach instruktażu?
Najczęstszy błąd to jeden program „dla pracowników fizycznych” bez wskazania stanowiska i zagrożeń. Drugi to program z czasem poniżej minimum albo bez etapu samodzielnej pracy pod nadzorem, przez co instruktaż kończy się na pogadance w kontenerze. Trzeci to brak sprawdzianu i brak zapisu, kto dopuścił pracownika do pracy. Czwarty to program, którego nikt nie zaktualizował po wprowadzeniu nowej maszyny albo technologii, choć wtedy pracownik przechodzi instruktaż przygotowujący go do pracy w zmienionych warunkach (§ 11 ust. 3).
Instruktaż stanowiskowy nie zastępuje informacji o zagrożeniach na konkretnej budowie, którą przekazuje generalny wykonawca; do tego służy wzór instruktażu wprowadzającego na budowę (DOCX, PDF).
Wzór, narzędzie czy poradnik?
Wzór pobierasz, gdy potrzebujesz gotowego dokumentu do wypełnienia i podpisu. Gdy chcesz najpierw zrozumieć, co dokument powinien zawierać i dlaczego, zacznij od poradnika.
- Poradnik: Szkolenie wstępne i instruktaż stanowiskowy na budowie: kto, kiedy, jak. Wyjaśnienie zasad, podstaw prawnych i typowych sytuacji, bez pliku do pobrania.
Co zawiera dokument
Poniżej pola, które znajdziesz w pliku. Podpowiedź pokazuje, co w nie wpisać.
| Nr | Pole | Co wpisać |
|---|---|---|
| 01 | Pracodawca, stanowisko i miejsce pracy | Np. robotnik budowlany, monter rusztowań, operator koparki; budowa i rodzaj robót. |
| 02 | Opracował, zatwierdził, wersja | Autor programu, pracodawca zatwierdzający, data i numer wersji. |
| 03 | Cel instruktażu | Z ramowego programu, część II pkt 1. |
| 04 | Uczestnicy | Nowo zatrudnieni, przenoszeni, po zmianie warunków pracy, uczniowie i studenci (§ 11 ust. 1-3). |
| 05 | Etapy instruktażu | Rozmowa wstępna, pokaz, próbne wykonanie, praca pod nadzorem, sprawdzenie i ocena. |
| 06 | Zagrożenia i ocena ryzyka | Numer i data karty oceny ryzyka; zagrożenia na stanowisku i w jego otoczeniu. |
| 07 | Maszyny, narzędzia, środki ochrony, instrukcje | DTR, IBWR, wymagane uprawnienia, środki ochrony zbiorowej i indywidualnej. |
| 08 | Tematyka i godziny | Minimum z ramowego programu: 2 + 0,5 + 0,5 + 4 + 1 = 8 godzin lekcyjnych po 45 minut. |
| 09 | Sprawdzian wiedzy i umiejętności | Forma, kryteria, kto przeprowadza i gdzie zapisać wynik (§ 11 ust. 6). |
| 10 | Przykład: robotnik budowlany | Strona 3; poglądowa treść etapów do dostosowania. |
Pytania o dokument: Program instruktażu stanowiskowego
Odpowiedzi opisują praktykę i podstawy prawne. W razie wątpliwości skonsultuj treść dokumentu z prawnikiem lub specjalistą BHP.
01Ile trwa instruktaż stanowiskowy?
Na stanowiskach robotniczych i innych z § 11 ust. 1 co najmniej 8 godzin lekcyjnych po 45 minut według ramowego programu, a na stanowiskach administracyjno-biurowych z czynnikami uciążliwymi co najmniej 2 godziny. Czas zależy od przygotowania zawodowego, stażu i zagrożeń na stanowisku (§ 11 ust. 4).
02Kto opracowuje program instruktażu stanowiskowego?
Pracodawca albo, w porozumieniu z nim, jednostka szkoleniowa, na podstawie ramowego programu (§ 7 ust. 1). Program dostosowuje się do rodzaju i warunków pracy uczestników (§ 7 ust. 2).
03Czy instruktaż stanowiskowy może być online?
Ramowy program przewiduje instruktaż na stanowisku, na którym pracownik będzie zatrudniony, z pokazem, próbnym wykonaniem i pracą pod nadzorem instruktora, więc na budowie nie da się go przeprowadzić zdalnie. Szkolenie wstępne w całości na odległość dopuszcza art. 67³¹ § 2 KP tylko przy przyjęciu do pracy zdalnej na stanowisko administracyjno-biurowe.
04Czy przy zmianie budowy trzeba powtórzyć instruktaż stanowiskowy?
Przepisy wiążą instruktaż ze stanowiskiem, a nie z adresem budowy. Ponowny instruktaż jest potrzebny po przeniesieniu na inne stanowisko z narażeniem i po zmianie warunków techniczno-organizacyjnych: technologii, organizacji stanowisk, nowych substancji, maszyn lub narzędzi (§ 11 ust. 1 pkt 2 i ust. 3). Nowa budowa często oznacza takie zmiany, więc oceń to przed rozpoczęciem pracy.
05Czy istnieje urzędowy wzór programu instruktażu stanowiskowego?
Nie. Rozporządzenie podaje ramowy program (część II załącznika nr 1), a szczegółowy program dla stanowiska opracowuje pracodawca. Wzór z tej strony porządkuje elementy, które program powinien zawierać.