Wzory dokumentów
Instrukcja BHP obsługi ładowarki na budowie: wzór Word i PDF
Wzór ma trzy strony A4. Pierwsza to dane ładowarki i osprzętu, zagrożenia, wymagania wobec operatora i środki ochrony. Druga to czynności przed pracą, zasady jazdy i załadunku, czynności po pracy i zakazy. Trzecia to sytuacje awaryjne, rejestr zmian i lista podpisów. Uprawnienia operatora opisuje poradnik uprawnienia na ładowarkę, a godziny pracy maszyny zapiszesz w karcie pracy sprzętu (XLSX, PDF).
W skrócie
Instrukcja BHP obsługi ładowarki opisuje bezpieczną pracę ładowarką kołową, gąsienicową i przegubową: jazdę z łyżką nisko, zakaz przebywania osób w zasięgu osprzętu (§ 10 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z 20 września 2001 r.), ruch obok wykopów poza granicą klina naturalnego odłamu gruntu (§ 155) i odległości od linii energetycznych (§ 55 rozporządzenia o BHP przy robotach budowlanych). Pracodawca wydaje ją na podstawie art. 237⁴ § 2 KP i § 41 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP.
Opracowanie: Jędrzej Poliński · Aktualizacja 23 października 2026 r. · Stan prawny sprawdzony 23 października 2026 r.
Jakie zagrożenia przy pracy ładowarką uwzględnia instrukcja?
Najczęstsze wypadki to potrącenie przy jeździe do tyłu, przewrócenie przy jeździe z podniesioną łyżką, spadek ładunku i zgniecenie w przegubie. Do tego dochodzi kontakt z linią napowietrzną przy podnoszeniu łyżki. Rozporządzenie z 2001 r. zakazuje przebywania osób w zasięgu naczynia roboczego maszyny (§ 10 ust. 2 pkt 3) i przemieszczania maszyny po pochyleniach większych niż dopuszcza jej dokumentacja (§ 10 ust. 2 pkt 4). Maszyna z łyżką przednią i ramieniem koparkowym ma osobną instrukcję BHP koparko-ładowarki. Ładowarka teleskopowa z wysięgnikiem podlega przepisom o wózkach jezdniowych i ma własną instrukcję BHP ładowarki teleskopowej (DOCX, PDF).
Stan prawny sprawdzony 23 października 2026 r.
Art. 207 § 1, art. 210 § 1 i 2, art. 211 pkt 3, 4 i 6 oraz art. 237⁴ § 2 i 3 Kodeksu pracy sprawdzono w tekście jednolitym Dz.U. 2026 poz. 1245, § 41 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP w Dz.U. 2003 nr 169 poz. 1650 (ust. 2 w brzmieniu z Dz.U. 2021 poz. 2088), § 5 i 10 rozporządzenia z 20 września 2001 r. (t.j. Dz.U. 2018 poz. 583, odczyt w ELI 18.10.2026) oraz § 55 i 155 rozporządzenia w sprawie BHP podczas wykonywania robót budowlanych w Dz.U. 2003 nr 47 poz. 401, stan na 23 października 2026 r. Przepisy nie podają wzoru instrukcji obsługi konkretnej maszyny. Treść techniczna wzoru jest przykładem: pracodawca dostosowuje ją do instrukcji producenta i oceny ryzyka zawodowego.
Jak bezpiecznie jeździć i ładować?
Łyżkę trzyma się nisko nad ziemią i podnosi dopiero przy miejscu wyładunku. Obok wykopów ładowarka jeździ poza granicą klina naturalnego odłamu gruntu (§ 155 rozporządzenia o BHP przy robotach budowlanych). Przy załadunku samochodu nikt nie może siedzieć w kabinie pojazdu, jeśli nie jest ona konstrukcyjnie wzmocniona (§ 10 ust. 2 pkt 6 rozporządzenia z 2001 r.). Po pracy osprzęt opuszcza się na ziemię, a maszynę zabezpiecza przed uruchomieniem przez osoby nieupoważnione (§ 5). Przy maszynie z wypożyczalni stan, motogodziny i paliwo przy zwrocie zapisuje protokół wydania i zwrotu maszyny (DOCX, PDF). Kierowca wozidła, do którego ładujesz urobek, ma własną instrukcję BHP wozidła budowlanego (DOCX, PDF).
- przed transportem ładowarki przegubowej załóż blokadę przegubu
- nikt w strefie przegubu przy pracującej maszynie
- ludzi nie przewozi się w łyżce ani na widłach
- usterki zgłaszaj i wpisuj do karty pracy sprzętu
Jak wdrożyć instrukcję obsługi: ładowarka na budowie?
Pracodawca wydaje szczegółowe instrukcje i wskazówki BHP na stanowiskach pracy (art. 237⁴ § 2 KP) i udostępnia pracownikom do stałego korzystania aktualne instrukcje obsługi maszyn i urządzeń technicznych (§ 41 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP). Instrukcja ma leżeć tam, gdzie pracuje maszyna: przy niej albo w kontenerze brygady. Pracownik potwierdza zapoznanie się w postaci papierowej lub elektronicznej (art. 237⁴ § 3 KP), na co wzór ma tabelę podpisów. Kilka instrukcji jednego pracownika zbierze oświadczenie o zapoznaniu z instrukcją BHP (DOCX, PDF).
Instrukcję omawia się podczas instruktażu stanowiskowego, który planuje program instruktażu stanowiskowego (DOCX, PDF). Zagrożenia z pkt 2 powinny zgadzać się z kartą oceny ryzyka dla stanowiska, którą przygotujesz na wzorze oceny ryzyka zawodowego (DOCX, PDF). Gdy instrukcja dotyczy całego stanowiska, a nie jednej maszyny, użyj ogólnego wzoru instrukcji BHP stanowiskowej (DOCX, PDF). Przekazanie informacji o ryzyku potwierdzi oświadczenie o zapoznaniu z oceną ryzyka zawodowego (DOCX, PDF). Gotowe karty z listą zagrożeń dla zawodów, które wykonują te prace: ocena ryzyka zawodowego: operator ładowarki (DOCX, PDF), ocena ryzyka zawodowego: robotnik budowlany (DOCX, PDF).
Wzór, narzędzie czy poradnik?
Wzór pobierasz, gdy potrzebujesz gotowego dokumentu do wypełnienia i podpisu. Gdy chcesz najpierw zrozumieć, co dokument powinien zawierać i dlaczego, zacznij od poradnika.
- Poradnik: Uprawnienia na ładowarkę: czy są potrzebne, jakie klasy, ile kosztuje i trwa kurs. Wyjaśnienie zasad, podstaw prawnych i typowych sytuacji, bez pliku do pobrania.
Co zawiera dokument
Poniżej pola, które znajdziesz w pliku. Podpowiedź pokazuje, co w nie wpisać.
| Nr | Pole | Co wpisać |
|---|---|---|
| 01 | Nagłówek | Numer i wersja instrukcji, data opracowania i obowiązywania. |
| 02 | Pracodawca, maszyna, stanowisko | Nazwa firmy, typ i numer maszyny, kto ją obsługuje, gdzie leży instrukcja. |
| 03 | Opracowanie i zatwierdzenie | Kto opracował i zatwierdził, na podstawie instrukcji producenta i oceny ryzyka. |
| 04 | Zagrożenia | Lista zagrożeń przy tej maszynie do zaznaczenia i uzupełnienia. |
| 05 | Wymagania i środki ochrony | Szkolenia, badania, zapoznanie z instrukcją; ŚOI wymagane przy obsłudze. |
| 06 | Przed pracą, w trakcie, po pracy | Czynności w trzech blokach, zgodnie z § 41 ust. 2 rozporządzenia. |
| 07 | Zakazy i sytuacje awaryjne | Czego nie wolno, co robić przy awarii, wypadku i pożarze; telefony i miejsca. |
| 08 | Zmiany i potwierdzenie zapoznania | Rejestr zmian instrukcji i lista podpisów pracowników (art. 237⁴ § 3 KP). |
Pytania o dokument: Instrukcja BHP obsługi ładowarki na budowie: wzór Word i PDF
Odpowiedzi opisują praktykę i podstawy prawne.
01Czy można przewozić ludzi w łyżce ładowarki?
Nie. Łyżka i widły służą do ładunku, a osoby nie mogą przebywać w zasięgu naczynia roboczego maszyny (§ 10 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z 20 września 2001 r., t.j. Dz.U. 2018 poz. 583).
02Jak blisko wykopu może jechać ładowarka?
Ruch środków transportowych obok wykopów odbywa się poza granicą klina naturalnego odłamu gruntu (§ 155 rozporządzenia o BHP przy robotach budowlanych).
03Czy operator ładowarki potrzebuje osobnej instrukcji, jeśli ma uprawnienia?
Tak. Uprawnienia potwierdzają kwalifikacje, a instrukcję stanowiskową pracodawca wydaje dla konkretnej maszyny i warunków pracy (art. 237⁴ § 2 KP, § 41 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP). Gdy operator ładowarki ma pracować także koparko-ładowarką, zakres wpisu opisuje poradnik uprawnienia na koparko-ładowarkę.