Baza wiedzy

Prawo pracy na budowie

Minimalne wynagrodzenie 2027 na budowie: 4950 zł i stawka 32,30 zł za godzinę

Przed 1 stycznia 2027 r. firma budowlana sprawdza trzy rzeczy: czy umowy pracowników dają co najmniej 4950 zł, czy zleceniobiorcy i jednoosobowi podwykonawcy dostają co najmniej 32,30 zł za godzinę oraz czy godziny da się udowodnić. Poradnik zbiera kwoty i terminy z rozporządzenia, zasady liczenia z ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (art. 6–8e), przykłady liczbowe i odsyłacze do wzorów aneksów, ewidencji godzin i wypowiedzenia zlecenia. Każdy przepis odczytano w tekście z bazy ELI Sejmu.

Wzór: Aneks do umowy o pracę: podwyższenie wynagrodzenia do minimalnego 2027, wzór Word i PDF DOCX PDF

Krótka odpowiedź

Minimalne wynagrodzenie za pracę wynosi od 1 stycznia 2027 r. 4950 zł miesięcznie, a minimalna stawka godzinowa dla zleceniobiorców 32,30 zł (rozporządzenie Rady Ministrów z 14 września 2026 r., Dz.U. 2026 poz. 1213). W 2026 r. było to 4806 zł i 31,40 zł. Kwotę 4950 zł stosuje się do pracowników w pełnym wymiarze czasu pracy, a stawkę 32,30 zł do umów zlecenia i o świadczenie usług.

Autor: Jan Nawrot · Opublikowano 3 listopada 2026 · Aktualizacja 3 listopada 2026 · Stan prawny sprawdzony 3 listopada 2026

01

Ile wynosi minimalne wynagrodzenie w 2027 roku?

Od 1 stycznia 2027 r. minimalne wynagrodzenie za pracę wynosi 4950 zł (§ 1), a minimalna stawka godzinowa 32,30 zł (§ 2). Kwoty ustala rozporządzenie Rady Ministrów z 14 września 2026 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2027 r. (Dz.U. 2026 poz. 1213), ogłoszone 15 września 2026 r. Wchodzi w życie 1 stycznia 2027 r. (§ 3).

Podstawą jest art. 2 ust. 5 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Przepis pozwala Radzie Ministrów ustalić kwoty rozporządzeniem, jeżeli Rada Dialogu Społecznego nie uzgodni ich w terminie z art. 2 ust. 3. W 2026 r. minimalne wynagrodzenie wynosi 4806 zł, a stawka godzinowa 31,40 zł (rozporządzenie z 11 września 2025 r., Dz.U. 2025 poz. 1242). Wzrost to 144 zł miesięcznie, czyli około 3,0 procent, i 0,90 zł za godzinę.

Ustawa przewiduje jeden albo dwa terminy zmiany w roku. Dwa terminy, 1 stycznia i 1 lipca, ustala się, gdy prognozowany wskaźnik cen na rok następny wynosi co najmniej 105 procent. Przy niższym wskaźniku jest jeden termin, 1 stycznia (art. 3). Rozporządzenie na 2027 r. wskazuje tylko 1 stycznia 2027 r. i nie przewiduje drugiego terminu zmiany.

Minimalne wynagrodzenie i minimalna stawka godzinowa: 2026 i 2027

Minimalne wynagrodzenie i minimalna stawka godzinowa: 2026 i 2027
Pozycja2026Od 1.01.2027Przepis
Minimalne wynagrodzenie miesięczne4806 zł4950 zł§ 1 rozp. 2025/1242 i § 1 rozp. 2026/1213
Minimalna stawka godzinowa (zlecenia)31,40 zł32,30 zł§ 2 rozp. 2025/1242 i § 2 rozp. 2026/1213
Różnica miesięcznabrak144 zł (około 3,0%)obliczenie z kwot z rozporządzeń
Opłata za egzamin SEP (10% minimalnego wynagrodzenia z dnia wniosku)480,60 zł495 zł§ 14 ust. 1 rozp. z 1.07.2022, Dz.U. 2022 poz. 1392

Rozp. 2025/1242 to rozporządzenie Rady Ministrów z 11 września 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 1242), a rozp. 2026/1213 to rozporządzenie z 14 września 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1213).

02

Komu przysługuje 4950 zł, a komu 32,30 zł za godzinę?

Kwota 4950 zł dotyczy pracownika zatrudnionego w pełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy. Jego wynagrodzenie nie może być niższe od minimalnego (art. 6 ust. 1). Przy niepełnym wymiarze minimalne wynagrodzenie ustala się w kwocie proporcjonalnej do liczby godzin przypadającej do przepracowania w danym miesiącu (art. 8 ust. 1). Przy połowie godzin pełnego wymiaru to 2475 zł. Zmianę umowy przygotujesz na wzorze aneks do umowy o pracę: podwyższenie wynagrodzenia do minimalnego 2027 (DOCX, PDF).

Stawka 32,30 zł dotyczy przyjmującego zlecenie i świadczącego usługi. Ustawa określa go jako osobę fizyczną, która przyjmuje zlecenie lub świadczy usługi na podstawie umów z art. 734 i art. 750 KC na rzecz przedsiębiorcy albo innej jednostki organizacyjnej, w ramach prowadzonej przez nią działalności (art. 1 pkt 1b). Może to być osoba bez działalności gospodarczej albo prowadząca działalność, niezatrudniająca pracowników lub niezawierająca umów ze zleceniobiorcami (lit. a i b). Na budowie to na przykład jednoosobowy podwykonawca pracujący na zleceniu lub umowie o świadczenie usług.

Art. 8a odnosi się do umów z art. 734 i art. 750 KC. Umowy o roboty budowlane (art. 647 KC) i o dzieło (art. 627 KC) w jego brzmieniu nie występują. Przepisów art. 8a–8c nie stosuje się też do umów z art. 8d ust. 1, na przykład gdy o miejscu i czasie wykonania zlecenia decyduje zleceniobiorca i przysługuje mu wyłącznie wynagrodzenie prowizyjne (pkt 1).

03

Co wlicza się do minimalnego wynagrodzenia, a co nie?

Do obliczenia wynagrodzenia przyjmuje się składniki i inne świadczenia wynikające ze stosunku pracy, zaliczone według zasad statystyki zatrudnienia i wynagrodzeń Głównego Urzędu Statystycznego do wynagrodzeń osobowych, z zastrzeżeniem ust. 5 (art. 6 ust. 4). Przy obliczaniu wynagrodzenia nie uwzględnia się sześciu pozycji (ust. 5), które zbiera tabela poniżej.

Dodatek za staż pracy to dodatek za osiągnięcie ustalonego okresu zatrudnienia (art. 1 pkt 10). Dodatek za szczególne warunki pracy to dodatek z tytułu pracy w warunkach szczególnie uciążliwych lub szczególnie szkodliwych dla zdrowia, pracy związanej z dużym wysiłkiem fizycznym lub umysłowym albo pracy szczególnie niebezpiecznej (pkt 11). Na budowie najczęściej wyłączone są nadgodziny i dodatek nocny. Zlecenie nadgodzin opisuje polecenie pracy w godzinach nadliczbowych (DOCX, PDF).

Składniki, których nie uwzględnia się przy obliczaniu minimalnego wynagrodzenia (art. 6 ust. 5)

Składniki, których nie uwzględnia się przy obliczaniu minimalnego wynagrodzenia (art. 6 ust. 5)
PktSkładnik niewliczanyPrzykład na budowie
1Nagroda jubileuszowanagroda za 20 lat pracy w firmie
2Odprawa pieniężna przy przejściu na emeryturę lub rentę z tytułu niezdolności do pracyodprawa dla brygadzisty odchodzącego na emeryturę
3Wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowychdopłata za soboty przy betonowaniu
4Dodatek do wynagrodzenia za pracę w porze nocnejdodatek przy pracach nocnych na drodze
5Dodatek za staż pracydodatek po 5 latach zatrudnienia
6Dodatek za szczególne warunki pracydodatek z regulaminu za pracę szczególnie niebezpieczną
04

Wyrównanie do minimum: kiedy i jak się je liczy?

Jeżeli w danym miesiącu, z uwagi na terminy wypłat niektórych składników lub rozkład czasu pracy, wynagrodzenie obliczone według art. 6 ust. 4 jest niższe od minimalnego, następuje uzupełnienie do tej wysokości w postaci wyrównania (art. 7 ust. 1). Wypłaca się je za okres każdego miesiąca łącznie z wypłatą wynagrodzenia (ust. 2).

Pracownikom wynagradzanym godzinowo wyrównanie wypłaca się za każdą godzinę pracy. Jest to różnica między wynagrodzeniem godzinowym wynikającym z podzielenia minimalnego wynagrodzenia przez liczbę godzin do przepracowania w danym miesiącu w pełnym wymiarze a wynagrodzeniem pracownika w tym miesiącu przeliczonym na godzinę (ust. 3). Tak samo liczy się je pracownikom na stawkach miesięcznych, którym nie przysługuje wynagrodzenie za pełny miesięczny wymiar czasu pracy (ust. 4 i art. 8 ust. 2). Liczbę godzin w poszczególnych miesiącach 2027 roku podaje poradnik wymiar czasu pracy w 2027 roku na budowie.

05

Minimalna stawka godzinowa przy zleceniach: wypłata, godziny i kara

Wynagrodzenie zleceniobiorcy powinno być ustalone w umowie tak, żeby za każdą godzinę wykonania zlecenia nie było niższe niż minimalna stawka (art. 8a ust. 1). Gdy umowa tego nie zapewnia, przysługuje wynagrodzenie obliczone z jej uwzględnieniem (ust. 2). Kilku osobom, które przyjęły zlecenie wspólnie, przysługuje ono każdej (ust. 3). Zleceniobiorca nie może zrzec się tego prawa ani go przenieść (ust. 4). Wypłata następuje w formie pieniężnej (ust. 5), a przy umowie na czas dłuższy niż 1 miesiąc co najmniej raz w miesiącu (ust. 6). Zmianę umowy zapisuje aneks do umowy zlecenia: stawka 32,30 zł od 2027 (DOCX, PDF).

Strony określają w umowie sposób potwierdzania liczby godzin (art. 8b ust. 1). Gdy tego nie zrobią, zleceniobiorca przedkłada informację o liczbie godzin przed terminem wypłaty (ust. 2). Zleceniodawca przechowuje dokumenty o sposobie potwierdzania i o liczbie godzin 3 lata od dnia, w którym wynagrodzenie stało się wymagalne (art. 8c). Godziny zapisuje ewidencja godzin zleceniobiorcy (DOCX, PDF). Kto, będąc przedsiębiorcą albo działając w jego imieniu, wypłaca za godzinę mniej niż obowiązująca stawka, podlega karze grzywny od 1000 zł do 30 000 zł (art. 8e), orzekanej w trybie Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia (art. 8f).

Gdy umowa o świadczenie usług kończy się przed czasem, za godziny wykonane do dnia wypowiedzenia również przysługuje co najmniej minimalna stawka. Zakończenie zlecenia obsługuje wypowiedzenie umowy zlecenia podwykonawcy (DOCX, PDF). Czy zlecenie ma cechy etatu, to osobna sprawa opisana w poradniku o reformie PIP i umowach B2B na budowie.

06

Gdzie jeszcze liczy się minimalne wynagrodzenie?

Wysokość minimalnego wynagrodzenia pojawia się w kilku innych przepisach. Pracownikowi, który był gotów do pracy, a doznał przeszkód z przyczyn dotyczących pracodawcy, przysługuje wynagrodzenie z osobistego zaszeregowania albo 60 procent wynagrodzenia, ale nie niższe od minimalnego (art. 81 § 1 KP). Wolna od potrąceń jest kwota minimalnego wynagrodzenia po odliczeniu składek, zaliczki na podatek i wpłat do PPK przy sumach egzekwowanych na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż alimentacyjne, 75 procent tej kwoty przy zaliczkach i 90 procent przy karach pieniężnych z art. 108 (art. 87¹ § 1). Dodatek za pracę w porze nocnej wynosi 20 procent stawki godzinowej wynikającej z minimalnego wynagrodzenia (art. 151⁸ § 1).

Opłata za egzamin na świadectwo kwalifikacyjne SEP to 10 procent minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w dniu złożenia wniosku (§ 14 ust. 1 rozporządzenia z 1 lipca 2022 r.). Wniosek złożony w 2026 r. kosztuje więc 480,60 zł, a złożony w 2027 r. 495 zł. Dokument przygotujesz na wzorze wniosku o egzamin na świadectwo kwalifikacyjne SEP (DOCX, PDF).

Które przepisy stosować do jakiej umowy

Które przepisy stosować do jakiej umowy
UmowaKwotaPrzepisDokument
Umowa o pracę, pełny wymiar czasu pracy4950 zł miesięcznieart. 6 ust. 1, art. 7aneks do umowy o pracę
Umowa o pracę, niepełny wymiarproporcjonalnie do godzinart. 8 ust. 1–2aneks do umowy o pracę
Umowa zlecenia lub o świadczenie usług (art. 734, 750 KC)32,30 zł za godzinęart. 8a–8caneks do umowy zlecenia, ewidencja godzin
Umowa o roboty budowlane (art. 647 KC)stawka z art. 8a nie jest przewidzianaart. 8a wymienia tylko art. 734 i 750 KCumowa podwykonawcza
Wynagrodzenie wyłącznie prowizyjne, zleceniobiorca decyduje o czasie i miejscustawka nie dotyczyart. 8d ust. 1 pkt 1umowa zlecenia
07

Co zrobić przed 1 stycznia 2027 r.?

Zacznij od listy osób: pracownicy etatowi, zleceniobiorcy i jednoosobowi podwykonawcy. Dla każdej grupy sprawdź inną kwotę i inny przepis. Aneksy trzeba mieć podpisane, gdy zmieniasz stawkę lub składniki zapisane w umowie, bo zmiana warunków umowy o pracę wymaga formy pisemnej (art. 29 § 4 KP). Przepisy o minimalnym wynagrodzeniu nie przewidują aneksu. Wymagają wynagrodzenia nie niższego od minimum, a stawka dla zlecenia obowiązuje z mocy ustawy (art. 8a ust. 2).

Przy zleceniach, które mają cechy etatu, rozważ zamianę na umowę o pracę na porozumieniu o zamianie umowy zlecenia na umowę o pracę (DOCX, PDF). Umowy z podwykonawcami opisuje poradnik umowa podwykonawcza: co powinna zawierać.

PRZYKŁAD ILUSTRACYJNY

Przykład: etat z nadgodzinami i zleceniobiorca na ryczałcie

Firma ma dwie osoby. Pracownik na pełnym etacie ma wynagrodzenie zasadnicze 4600 zł, dodatek za staż pracy 300 zł i nadgodziny 500 zł. Zleceniobiorca wykonał w miesiącu zlecenie przez 160 godzin za ryczałt 4800 zł. Kwoty są przykładowe.

  1. Pracownik: do minimum wlicza się 4600 zł, bo dodatek stażowy (pkt 5) i nadgodziny (pkt 3) są wyłączone z art. 6 ust. 5. Minimum od 1 stycznia 2027 r. to 4950 zł, więc brakuje 350 zł
  2. Aneks podnosi wynagrodzenie zasadnicze do co najmniej 4950 zł. Dodatek stażowy 300 zł i nadgodziny zostają ponad tą kwotą
  3. Zleceniobiorca: ryczałt 4800 zł podzielony przez 160 godzin daje 30 zł za godzinę, czyli mniej niż 32,30 zł
  4. Minimalne wynagrodzenie za miesiąc wynosi 160 × 32,30 zł = 5168 zł. Dopłata to 5168 zł − 4800 zł = 368 zł (art. 8a ust. 2)
  5. Godziny potwierdza sposób z umowy (art. 8b ust. 1), a dokumenty zleceniodawca przechowuje 3 lata od wymagalności wynagrodzenia (art. 8c)
  6. Gdyby zleceniodawca wypłacił 30 zł za godzinę po 1 stycznia 2027 r., naruszyłby art. 8a i ryzykowałby grzywnę od 1000 zł do 30 000 zł (art. 8e)
LISTA KONTROLNA

Lista kontrolna

  • Lista osób według rodzaju umowy: umowa o pracę, zlecenie lub usługi, roboty budowlane lub dzieło
  • Dla pracowników w pełnym wymiarze: suma składników wliczanych do minimum nie niższa niż 4950 zł od 1 stycznia 2027 r. (art. 6 ust. 1 i 4–5)
  • Dla pracowników na części etatu: kwota proporcjonalna do godzin do przepracowania w miesiącu (art. 8 ust. 1)
  • Aneksy do umów o pracę z nową stawką lub składnikami, na piśmie (art. 29 § 4 KP)
  • Dla zleceniobiorców: wynagrodzenie za każdą godzinę nie niższe niż 32,30 zł, także przy ryczałcie i wynagrodzeniu za etap (art. 8a ust. 1)
  • Aneksy do umów zlecenia, w razie potrzeby z nowym terminem wypłaty co najmniej raz w miesiącu (art. 8a ust. 6)
  • Zapis w umowie o sposobie potwierdzania godzin (art. 8b ust. 1) i ewidencje godzin zleceniobiorców
  • Przechowywanie umów i ewidencji godzin przez 3 lata od wymagalności wynagrodzenia (art. 8c)
  • Sprawdzenie, które umowy wyłącza art. 8d ust. 1, oraz które nie są zleceniem ani usługami
  • Aktualizacja budżetu i kalkulacji kosztów roboczogodziny od 1 stycznia 2027 r.
SPROSTOWANIA

Częste błędne informacje (stan na 3 listopada 2026)

  1. Błędne twierdzenie: Minimalna stawka godzinowa 32,30 zł dotyczy każdej umowy cywilnoprawnej na budowie, także umowy o roboty budowlane i o dzieło.

    Stan prawny: Art. 8a odnosi się do umów z art. 734 i art. 750 KC, czyli zlecenia i umów o świadczenie usług. Umów o roboty budowlane i o dzieło w tym przepisie nie ma. Dotyczy też tylko osób z definicji z art. 1 pkt 1b.

    Podstawa: Art. 1 pkt 1b i art. 8a ust. 1 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, t.j. Dz.U. 2024 poz. 1773

  2. Błędne twierdzenie: Do 4950 zł wlicza się wszystko, co pracownik dostaje w miesiącu, razem z nadgodzinami i dodatkami.

    Stan prawny: Przy obliczaniu wynagrodzenia nie uwzględnia się nagrody jubileuszowej, odprawy emerytalnej lub rentowej, wynagrodzenia za nadgodziny, dodatku nocnego, dodatku za staż pracy i dodatku za szczególne warunki pracy.

    Podstawa: Art. 6 ust. 4 i 5 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę

  3. Błędne twierdzenie: W 2027 roku minimalne wynagrodzenie wzrośnie drugi raz od 1 lipca.

    Stan prawny: Dwa terminy zmiany ustawa przewiduje przy prognozowanym wskaźniku cen co najmniej 105 procent. Rozporządzenie na 2027 r. wskazuje tylko jeden termin, 1 stycznia 2027 r.

    Podstawa: Art. 3 ustawy; § 1–3 rozporządzenia z 14 września 2026 r., Dz.U. 2026 poz. 1213

PYTANIA

Najczęstsze pytania: Prawo pracy na budowie

Odpowiedzi odnoszą się do organizacji procesu. Zakres prawny i dokumentowy należy potwierdzić dla konkretnej firmy oraz budowy.

01

Ile wynosi minimalne wynagrodzenie w 2027 roku?

4950 zł miesięcznie od 1 stycznia 2027 r. (§ 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 14 września 2026 r., Dz.U. 2026 poz. 1213). Dotyczy pracownika w pełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy (art. 6 ust. 1 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę).

02

Ile wynosi minimalna stawka godzinowa w 2027 roku?

32,30 zł za godzinę wykonania zlecenia lub świadczenia usług od 1 stycznia 2027 r. (§ 2 rozporządzenia z 14 września 2026 r.). W 2026 r. stawka wynosi 31,40 zł (Dz.U. 2025 poz. 1242).

03

Czy dodatek za staż pracy wlicza się do minimalnego wynagrodzenia?

Nie. Dodatek za staż pracy należy do pozycji, których nie uwzględnia się przy obliczaniu wynagrodzenia do minimum (art. 6 ust. 5 pkt 5). Podobnie nagrody jubileuszowej, odprawy emerytalnej lub rentowej, nadgodzin, dodatku nocnego i dodatku za szczególne warunki pracy.

04

Czy minimalna stawka godzinowa dotyczy jednoosobowej firmy na B2B?

Może dotyczyć, jeżeli firma wykonuje umowę zlecenia lub o świadczenie usług (art. 734 i 750 KC) i spełnia definicję z art. 1 pkt 1b: osoba prowadząca działalność, niezatrudniająca pracowników lub niezawierająca umów ze zleceniobiorcami. Art. 8a nie wymienia umowy o roboty budowlane ani o dzieło.

05

Czy trzeba robić aneksy do umów od 1 stycznia 2027 r.?

Przepisy nie nakazują aneksów. Pracownik w pełnym wymiarze ma dostać co najmniej 4950 zł, a zleceniobiorcy przysługuje stawka z art. 8a ust. 2 z mocy ustawy. Aneks jest potrzebny, gdy zmieniasz stawkę lub składniki zapisane w umowie o pracę, bo zmiana wymaga formy pisemnej (art. 29 § 4 KP).

06

Jaka kara grozi za wypłatę zleceniobiorcy mniej niż 32,30 zł za godzinę?

Grzywna od 1000 zł do 30 000 zł dla tego, kto będąc przedsiębiorcą albo działając w jego imieniu, wypłaca wynagrodzenie za godzinę niższe od obowiązującej stawki (art. 8e). Sprawy orzeka się w trybie Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia (art. 8f).

Sprawdź ten proces na jednej budowie.

Bezpłatny pilotaż obejmuje jedną budowę i uzgodnione firmy, osoby oraz dokumenty. Na stronie pilotażu opisujemy jego zakres i przebieg, a rozmowę umawiasz dopiero wtedy, gdy zakres pasuje.

Sprawdź bezpłatny pilotaż Zobacz publiczne demo
KontaktRozmowa o procesie i pilotażu

Bezpłatna rozmowa zaczyna się od tego, jak dziś sprawdzacie dokumenty i planowaną ekipę.

Porozmawiajmy o jednym konkretnym procesie na budowie.

Jeśli Atestero pasuje do procesu, bezpłatny pilotaż obejmie jedną budowę i uzgodniony zakres. Bez przesyłania prawdziwych dokumentów do publicznego demo.

Opowiedz nam o procesieKrótki formularz bez załączników. Odpowiadamy bezpośrednio, bez automatycznej kwalifikacji.